ay kadını

Sanat Ocak(ı)

2012-01-04T20:35:00.001+02:00

Maya takvimi bitiyor, dünyanın sonu geliyor derken 2012′ye attık kendimizi sağ salim. Konu ile ilgili çok beğendiğim bir karikatürü de paylaşmadan edemeyeceğim

Aralık ayında Devlet Tiyatrolarında izlediğim Sidikli Kasabası, “merak ettiğim kadar varmış” dedirtti. Gerçek anlamda bir müzikal “Sidikli Kasabası”, sosyal mesajı insanlar gözüne daha az soksaydı keşke dedirtsede performans o kadar iyiydi ki oyunu zevkle izlettirdi. Su sorunu üzerine yoğunlaşan ve bu sorun üzerinden yapılan hesapların çarpıklığı üzerine kurgulanan, eğlendirerek insanlara sorunu aktaran bu keyifli müzikal sezonun mutlaka izlenmesi gerekenlerinden.

Bakırköy Belediye Tiyatrosunun Aralık ayında kapalı gişe oynadığı “Külhanbeyi Müzikali” ayın bir diğer güzel oyunuydu. Oyuncuların genel itibari ile iyi performası, eski zamanların kokusu ve kostümler bir araya gelince yarattığı atmosfer insanı oyunun içine alıyor. Kalabalık sahnelerdeki rol çalmalar bazen oyunun akıcılığını sekteye uğratsada verdiği rahatsızlık oyunun yanında küçük kalıyor. Performanslar ve oyun karakterlerine yerleştirilen ironik dönem özellikleri oyunun en güzel kısımları. Bir de “Kardeşlik Yemini”… Bir kez daha izlemek istediğim oyunlardan.

Bu ay tiyatroda …

Devlet Tiyatrolarında Antigone, İstanbul Şehir Tiyatrolarında Binali ile Temir ve CAN.
6 Ocak Cuma 20:00′de AkSanat’ta sahnelecek olan CAN, Genco Erkal’ın Can Yücel’in şiirlerinden uyarladığı bir oyun ve Kemal Kocatürk oynuyor.

Seminer ve Atölyeler

Merih Akoğul’un Ak Sanat’ta gerçekleştirdiği söyleşilerden Oyunculuk Sanatı, 11 Ocak’ta. Söyleşisinin konuğu Taner Birsel.
Film kareleri üzerinden okumalar yapılacak “Filmlerdeki Fotoğraflar” 19 Ocak’ta AkSanat’ta olacak.

Ayın atölyesi, “Neden Fotoğraf Çekiyoruz?”; Arzu Yayıntaş’ın gerçekleştirecek olduğu programda, Fotoğrafın tarihsel süreci, dönüşümü ve kişisel albümler üzerinde çalışmalar yapılacak. 6 gün sürecek olan program Perşembe ve Cuma günleri gerçekleşecek.

Salon İKSV’de iki sezondur süren edebiyat toplantıları: Ubor Metenga Buluşmaları devam ediyor. 17 Ocak 20:00′de İçeriye Bakan Kim Kitabı ile Mehmet Günsur’un öykü dünyasını inceleyecekler.

Ruha Dinelti İş Sanat’ta

Bu ay İş Sanat’ta gerçekleşecek olan şiir dinletisi Nazım Hikmet şiirleri üzerine. Atilla Birkiye’nin hazırladığı dinleti 16 Ocak’ta gerçekleşecek, programın müzik direktörlüğünü Serdar Yalçın yaparken, Metin Belgin, Bülent Emin Yarar ve Hakan Gerçek şiirleri seslendirecekler.

Geçmiş Zaman Müzikleri – Şevval Sam konseri 24 Ocak’ta.

Ünlü oda orkestralarından ACADEMY OF ST MARTIN IN THE FIELDS & JULIA FISCHER, 28 Ocak’ta gerçekleşecek. Yalnız konser biletleri tükenmiş durumda.

Sergilenenler

Sürrealist Ressam yeniden İstanbul’da: Dali bu sefer Mimar Sinan Güzel Sanatlar Fakültesinde. Sabancı müzesinde düzenleme, yanlış ışıklandırma gibi nedenlerle hayal kırıklığı yaratan serginin Mimar Sinan’da ressamı tam yansıtacağına inanıyorum. Museu Del Prado’da hayranlık uyandıran tablolarını gördükten sonra gözlerim gerçek bir Dali Sergisi arıyor ülkemizde de.

Ertuğrul Ateş’in retrospektif sergisi 6 Ocak’ta İş sanat Kibele Salonunda görülmeye başlanabilecek.

İstanbul Modern’de “Tekinsiz” fotoğraflar var bu sıra. 22 Ocak’a kadar sürecek olan sergide Türkiye’nin yeni dönem 6 kadın sanatçısının Tekinsiz fotoğraflarını görebileceksiniz.

Mutlu, Huzurlu ve Sanat dolu bir yıl olsun,

Sevgiler,

Tuğba Makina.

Ve Artık Yeni Bir Evimiz Var

2012-01-04T20:32:00.002+02:00

Artık yeni adresim http://www.tugbamakina.com/ 'da yayındayım...

Yeni evime de beklerim efendim.

Sevgiler,

Ay Kadını

ARTIK YILBAŞININ SAHİBİ EKİM

2011-10-03T09:14:00.002+03:00

Her şeyi kalıplara bağlıyoruz, yapmamız gerekenler, davranmamız gereken şekiller... Kendimizi mutsuz etmek için ne varsa biz hepsini ard arda dizip bir liste çıkarıyor ve ardından buna "gereklilikler" diyoruz. Ben değiştirmeye yılbaşından başlıyorum :) Evet yılbaşını değiştiriyorum, Ekim'de yeni bir yıl başlıyor. Özellikle tiyatroya gitmeyi o kadar özledimki, içimdeki aç insanın iştahı her geçen gün biraz daha kabarıyor. Bu nedenle çok uzatmadan etkinliklere başlamak istiyorum; tabii ilk olarak tiyatro ile...

Sonunda perdeler açılıyor

Devlet tiyatroları ve İstanbul Şehir Tiyatroları programlarını açıkladı, biletleri ağır ağır satışa çıkıyor. Geçen sezonda sahnede olan oyunların yanısıra yeni oyunlarda sahnede olacak.

Devlet Tiyatrolarında geçen sezondan bildiğimiz, Kendi Kendine Konuşmaktır Aşk, Profesyonel, Bedensiz Kadın’ın yanısıra yeni sezon oyunlarından AT, İmparatorluk Kuranlar, Aşkın Sıradanlığı, Yanık, Anita’nın Aşkı ya da Antigone New York’ta, Sidikli Kasabası Ekim ayında sahnede olacak. Kırmızı’nın biletleri, ilk satışa çıkanlardan. İlk olarak Aşkın Sıradanlığı var benim listemde.

Şehir Tiyatroları da oldukça canlı başlıyor sezona, 2 sene önce açık havada izlediğim ve düşündüğümde halen performansına hayran kaldığım Kabare, bir şehir tiyatrosu klasiği haline gelen Lüküs Hayat, geçen sezonun kuvvetli olarak değerlendirilen oyunlarından İntiharın Genel Provası bu sezonda sahnede olacaklardan. İntiharın Genel Provası geçen sezonun izleyemediğim oyunlarından olarak programımda yerini alıyor.

Caz kokusu

Hayattaki her şeyin, bir gölgesi, bir de kokusu vardır. Cazın kokusu ise hakikaten başka, ismi ağır gelip burun bükenler bile duyduklarında caz olduğunu bilmeden eşlik ediyorlar parçalara. New Orelans’tan büyüyüp, hikayesine hiçte uygun olmayan bir şekilde dünyayı saran bir koku caz. 13 Ekim Perşembe CRR’da Arild Andersen Trio ve Babylon’da The Ray Gelato Giants ile başlıyan festival son günü 23 Ekim Pazar günü Moda Terasta Cazlı Brunch ile güne başlayıp Babylon’da Timuçin Şahin Quartet, Aksanatta Social Inclusion Band, Lütfi Kırdar Kongre ve Sergi Sarayın’da Charles Llyod New Quartet ve Avishai Cohen “Seven Seas” ile sona eriyor. Festival programında yer alanlardan, ZAZ biletleri satışa çıktığığ gibi tükendi, Froy Aagre, Kerem Görsev, İlhan Erşahin, Alp Ersönmez, Timuçin Şahin, Boğaziçi Caz Korosu ve Charles Llyod New Quartet kaçırılmayacak performanslardan. Ne yazıkki, hepsine gitmek mümkün olmayacak ama seçmekte epey zor olacak...

Film Ekimi’nin 10. Yaşı

Film Ekimi bu sene 10. Yaşını kutluyor ve bu kapsamda ilk kez İstanbul dışında 5 şehiri de 2011 Festival kapsamına dahil ediyor. Film Ekimi bülteninde “Filmekimi seçkisi 13-16 Ekim'de İzmir YKM Cinebonus, 20-23 Ekim'de Bursa Burç ve Konya'da Kule Site Sineması, 27-30 Ekim'de Trabzon'da Cinebonus Forum Trabzon ve Diyarbakır'da Avrupa Sineması'nda izleyicilerle buluşacak. İstanbul dışındaki kentlerde yapılacak gösterimlerin programı, ağırlıklı olarak Avrupa filmlerinden oluşacak.” şeklinde açıklanıyor. Alternatif senaryoları olan Başka Bir Dünya ve Aşkın Formülü Yok gibi filmlerin listede yer alması, festivalin gücünü arttıranlardan olmuş. Benim dikkatimi çekenler, Aşkın Formülü Yok, Salgın, Melankolia, Jane Eyre, Başka Bir Dünya ve Hem 2012 Oscar adayı hem festivalin açılış filmi olan Yaşam Savaşı.

Ak Sanat

Ekim’de zaten AkSanat’ın düzenlediği Caz festivalinin yanısıra başka etkinliklerde var. Geçen seneden de hatırlayacağımız, Bruno Serralongue’un fotoğraflarından oluşan ve Ali Akay’ın küratörlüğünü yaptığı Fotoğraf Sergisi Zamanın Kapsülü 28 Ekim’e kadar gezilebilecek. Başak Şenova’nın düzenleyeceği “Bienaller ve Büyük Ölçekli Çağdaş Sanat Etkinlikleri Üzerine” isimli atölye çalışması için Ak Sanat web sitesinde “Organizasyon yapılarından, izleyici profillerine, çağdaş sanatın çeşitli alanlarını temel alan eleştirel yaklaşımlardan küratöryel tepkilere, yayınlardan mekansal tasarımlara, sanatçı listelerinden küratör seçimlerine kadar bir çok konuyu araştırmaya ve tartışmaya açmayı hedeflemektedir. Bu atölye çalışması, atölyede bulunan herkesten aktif olarak katılım bekleyen bir metodla ilerleyecektir.” diye tanıtılıyor. 4 gün sürecek olacan etkinlik ücretsiz fakat katılımcı sayısı sınırlı. Ve, benim en çok ilgimi çeken etkinlik “Radyoda Caz Çalıyor”; Sevin Okyay, Murat Beşer, Cenk Akyol, Tunçel Gülsoy, Feridun Ertaşkan, Okan Aydın 14 Ekim Cuma günü saat 19.00’da radyo ve caz üzerine konuşacaklar.

İş Sanat

İş sanatta 2011/2012 sezonun programı açıklandı ve klasik, caz, dans biletleri satışa çıktı bile. Martha Graham Dans Topluluğu ve Sonny Rollins, Gonzalo Rubalcaba Trio benim seçtiklerim. Biletlerin bir çoğu, bir İş Sanat klasiği olarak tükenmiş bile. Yani, son gün bilet bulacağım hayaline kapılmayın bu etkinliklerde. Eren Eyüboğlu’nun Retrsopektif Sergisi, 4 Kasım’da İş Sanat Kibele Galerisinde olacak. Henüz şiir dinletileri programa girmemiş ama bu sene dinletisiz geçmeyecektir diye düşünüyorum, çünkü olmazsa olmaz...

Ekim'de Gidilecek Mekanlar

Ortaköy Ambarlı Dere Caddesinde bu yılın başında açılan Bloom’a şimdiye kadar gidenleriniz varsa onlara anlatmaya gerek yok ama gitmeyelenlerin biran evvel gitmesini öneririm. Otto’nun sahiplerinin elinden çıkan, bu kardeş mekan yine çok güzel. Otto’yu bilenler, güzel pizzalarını, değişik yemeklerini ve gelincik votkasını bilirler zaten. Buradaki farklılık mekan; mekanın dizaynı personelin kalitesi tek kelime ile çok iyi. Gittiğinizde mutlaka incecik pizzasından ve Chilli Con Carne’den yemelisiniz. Ayrıca brunchları da çok iyiymiş ben henüz deneyemedim ama ilk fırsatta onu da deneyeceğim.

Henüz gidemediğim ama biran evvel gitmek istediğim bir başka mekan açıldı Haziran’da İstanbul’da, Arabesque. Çapa’nın elinden çıkan diğer mekanlar gibi, personel kalitesi, mekanın ne kadar eğlenceli ve farklı olduğundan bahesidiliyor. Neo Lübnan restaurantçılığın Türkiye’deki ilk örneği olarak anılan mekanın resimleri bile benim beğenimi kazanmaya yetti.

Eğlenceli bir yılbaşı olsun ...

Sevgiler,

Tuğba Makina

2011-09-23T12:57:00.002+03:00

Adaletli Filmler başlıklı Suç ve Ceza Filmleri Festivali Tanıtım yazısı için tıklayınız.

BİR VARMIŞ BİR YOKMUŞUM BEN

2011-07-01T15:27:00.008+03:00

Aslında yokmuşum ben
Bir var
Bir yokmuşum ben

Öylece boşlukta sallanır dururmuşum ben
Bir yedi kat göktekilerin iplerinde sallanır
Bir yedi kat diptekilerin ateşlerinden atlarmışım ben

Yokmuşum ben
Varmışım ben
İçimde bir bulantı ile Sarter’ın ruhdaşı olurmuşum bazen
Sonra tedavi edip “Ben”i
Rand’ın kaleminden damlarmışım bazen

Evvel zamanlardan gelen
Kalbur samanlardan geçen
Akıllarda var, gerçekte yokmuşum ben

Bir var bir yokmuşum ben
Geceleri rüyamda Tanrı’nın ellerinden tutarmışım bazen

Tuğba Makina' Yok Zamanlar

XXI Mimarlık Tasarım ve Mekan Dergisi - 100 Yüze

2011-06-23T21:28:00.005+03:00

Elimden geldiği kadar dergi takibini yüksekte tutmaya çalışan biri olmama karşın, hepsine hakim olamıyorsunuz tabii. Dergilerin hepsini okuyamasam bile, isimlerini, içeriklerini öğrenmek hoşuma gider. Geçen gün de sıcak bir tesadüfle mailimde bir dergiye rastladım.

Bir mimarlık dergisi, “XXI Mimarlık Tasarım ve Mekan Dergisi”.

Sektörel dergilerin en önemli özelliği profesyoneller kadar, hizmeti alan kişilere de hitap etmesidir. Teknik detaylar, yeni ürünler, profesyonel bakış açıları… Ve normalde elde edemeyeceğiniz birçok ayrınıtıyı bu dergiler sayesinde elde edebilirsiniz.

Derginin 100. Sayısı şu an yayında, sloganları “100. Sayıda 100 Yüze”. Derginin bu sayısında Galatasaray Stadyumu, Forum İstanbul, Kanyon gibi hepimizin yakından bildiği projeler için, diğer mimar ve tasarımcıların yorumlarının yanı sıra ilgici çekici detaylar hakkında bilgilerde var. Mimarlık dünyasına bu sektörde olmayanlar olarak ne kadar uzak olsakta, içinde yaşadığımız alanları şekillendirdiklerinden olsa gerek, aslında çok da yakınız. Belki tamda bu nedenle ne çeşit tasarım olursa olsun, merak ediyor ve uzak kalamıyoruz.

Dergiye www.xxi.com.tr adresinden ulaşabilirsiniz. Ayrıca dergide Tasarımcı Otto Von Busch’un yazdığı Tasarım Hediyesi isimli yazıyı da okumanızı tavsiye ederim.

Keyifli okumalar,

Tuğba Makina

23 NİSAN'DA BİR MİSAFİRİMİZ VAR...

2011-04-23T00:09:00.004+03:00

23 Nisan, sadece çocuklara değil hepimize kutlu olsun...

Naz 5 yaşında, 'Geleceğin Yıldızı Sensin! Ne Olmak İstersin?' resim yarışmasına katıldığı resmi bizimle paylaşıyor...

Çocukların istismar edilmediği nice bayramlara...

Sevgiler,

Tuğba Makina

BUGÜN BİR AĞAÇ DİKSEK

2011-04-20T12:28:00.007+03:00

Çevreye verdiğimiz zarar mevsimsizleşme olarak bize geri dönüyor. Baharları yaşayamaz olduk artık.

Tek başıma ne yapabilirim demeyin, elinizden geleni yapın. Çöplerinizi kategorilerine göre ayırın, kâğıtlara, plastiklere, camlara, atıklara ayrı torbalar yapın. Gereksiz yere elektronik eşyaları açık bırakmayın, mümkünse fişlerini çekin ve en önemlisi katkı sağlayamıyorsanız bile doğaya zarar vermeyin...

PEKİ, BUGÜN DOĞAYA BİR KATKIDA BULUNSAK VE ALIŞVERİŞ SEPETİMİZE BİR FİDAN EKLESEK NASIL OLUR?

TEMA vakfı çok cüzi ücretlerle hediye fidanlar, meşeler dikiyor ve bunların sertifikalarını istediğiniz ada düzenleyerek size gönderiyor.
İsterseniz para bağışı yapabiliyor ya da vakıf gönüllüsü de olabiliyorsunuz.

Bu bağlantı üzerinden bağış sayfasına ulaşabilirsiniz :

http://www.tema.org.tr/Sayfalar/BizeKatilin/BagisYapin.html

Hediye olarak solacak çiçekler göndereceğinize birbirinize adınıza ağaçlar dikin... Tabii her şeyin yeri farklı diyenler olacaktır, o zaman ikisini de yapın siz :)

Sevgilerle,

Tuğba Makina

Nisan Rüzgârı

2011-04-05T14:29:00.024+03:00

Nisan rüzgarının gelişi, ensemden üflenen bir sevgili nefesi gibi içimi kıpırdatıyor... Nisan’ın gelişiyle, şehir bir anda daha bir güzelleşiyor sanki, rengârenk oluyor.

Festivali Havası...

Nisanın vazgeçilmezi film festivali geldi bile. Festival açılışında da üzerinde durulan ‘Emek Sineması’nın bu sene de festivalde olmaması büyük kayıp, ümidimiz bir dahaki festivalde yeniden ‘Emek’teki gösterimlere gidebilmek. Seçilen filmler birbirinden kaliteli, hele bir gala programı var ki, programı gördükçe “keşke işim bu etkinlikleri takip etmek olsa” diye iç geçiriyorum.

Festivalde, özellikle Sinemada İnsan Hakları Yarışması kategorisi ilgi çekici filmleri bünyesinde toplamış. Festival benim için, Pazar günü Opera yönetmeni Kasper Holten’ın Mozart’ın Don Giovanni eserini çağdaşlaştırması ile ekrana yansıttığı ’Juan’ adlı filmle başladı. Ve ikinci filmim ‘Son Gece’ idi; Keira Knightley, Sam Worthington, Eva Mendes’in başrolünü paylaştığı film ilişkiler üzerine sorgulamalarla örülü, harika olmasada lezzetli bir filmdi; filmin sonunda sanırım filmde bir problem oldu ve son sahneyi göremedik ama yine de olağan bir problem diyip geçmek istiyorum. Benim diğer biletlerim, ‘Uyku Hastalığı’, ‘Aşkın İkinci Perdesi’, ‘Mutluluğun Peşinde’, ‘O Zaman ve Şimdi’ ve ‘Siyah Venüs’ filmlerine. Keşke gidebilsem dediğim diğer filmlerin içinde; ‘Portakallar ve Günışığı’, ‘Daha İyi Bir Dünya’, ‘Beni Asla Bırakma’, ‘Hayatımız’, ‘Araf’, ‘Cebimde Kan Var’, ‘Aşk Suçu’, ‘Copacabana’, ‘Ekonomanyak’, ‘Su Bile’, ‘Haykıran Adam’ var. Birde çocuk menüsünde ‘Rüyalarımı Çaldılar’ diye bir yapım var ki festivalde gidemesem bile mutlaka izleyeceklerim arasında. Bugünlerde, dünya rüyaları çalınan çocuklarla doluyken, belki bir damla umut olur bu masal hepimize...

Aksanatta’da festival havası esiyor bu ay, ‘7. Kısa Film Festivali: Ödüllü Filmler’, 7-17 Nisan aralığında Akbank Sanat binasında.

Tiyatorada...

Ali Poyrazoğlu Tiyatrosunda sahnelenen “Az Sonra” adlı oyuna gittim geçenlerde. Oyuna geçmeden önce, tiyatroda tavandan sarkan örümcek ağlarını ve bir koltuk için birden fazla kişinin elinde bilet olduğunu söylemeden geçemeyeceğim. Oyun tam da Ali Poyrazoğlu tarzında; ironik, düşündürücü ama cinselliğin çokça ön plana çıkartıldığı bir yapıda. Yani şaşırmıyorsunuz fakat eğleniyorsunuz. Bir sosyal-komedi olan oyun, magazin medyasının özel hayatlara nasıl saldırdığını ve bu sırada kendi içlerinde geçen savaşları anlatırken, halkın bu programlara rabet gösterirken neleri kaçırdığını ironik bir şekilde gösteriyor.

Devlet tiyatrolarında son olarak izlediğim oyun ‘Profesyonel’, kusursuz oyunculuk ve güzel bir senaryo ile oldukça etkiledi beni, özellikle Yekin Dikinciler’in duruma göre yaptığı doğaçlamalar, oyunun adına yaraşır şekildeydi. Oyunculukların yanında (ki oyunculuklara söyleyecek bir şey bulamıyorum, sadece tebrik edilebilir), sosyal içeriğin duygusal bir şekilde işlenmesi ama duyguların tek düzeyde yığılmaması oyunun en güzel yanlarındandı. Devlet Tiyatrolarında ‘Ne dersin Azizim’ ve ‘Baştan Çıkarma’ ve İBB Şehir Tiyatrolarında, aylardır oynandığında bir türlü bilet almayı başaramadığım ‘İstanbul Efendisi’ ve ‘İntiharın Genel Provası’ bu ay yine takibime aldıklarımdan.

Tiyatro Stüdyosu kendi sloganı ile aktarmak gerekirse "yirminci yılını, bir yakın klasikle, Anton Çehov’un Vanya Dayı adlı oyunuyla kutluyor..." Nisan ayında 3 kez perde açacak oyun, Kadıköy Halk Eğitim Merkezi, Akatlar Kültür Merkezi ve Kozyatağı Kültür Merkezi (Gönül Ülkü-Gazanfer Özcan)’nde oynanacak.

Mekan Artı’da oynanacak olan ‘Aynada Kendi İle Karşılaşan Milyonlarca Ayna’ tanıtımı ile merakımı cezbetti, tanıtımı kadar iddialı bir oyun sergilenirse, nasıl bir oyun izleyeceğimi hayal edemiyorum. Tanıtımı aynen alıntılamak istiyorum ki ne dediğim anlaşılsın, ‘...21.yy ucubesi insanın aynada gördüğüne ne kadar tahammül edebileceğini sorgulayan çağdaş eser, tecavüzün insan varlığında zannedilenden ne kadar çok bölgeyi delebileceğini ve bu deliklerden içeri oluk oluk akan kinin nelere yol açabileceğini en sansürsürsüz haliyle anlatıyor’.

Cazz

Ve yine cazz... Türkiye’de gerçekten çok kaliteli cazz yapılıyor. Kerem Görsev, İlhan Erşahin ve Fatih Erkoç benim büyük zevkle dinlediklerim. Bu ay da birçok cazz konseri var.

Hayal Kahvesinde Alp Ersönmez.

Kerem Görsev Türkan Saylan Kültür Merkezinde vereceği konserin yanısıra, Borusan Müzik Evi’nde Seder Erçetin ile birlikte sahnede olacak.

CRR’da İlhan Erşahin's Silver ve Eddie Henderson.

Kısa Kısa...

24-25 Haziran’da gerçekleşecek olan James Blunt konserinin biletleri satışa çıktı.

Evita müzikali 12-24 Nisan arası sahnelenecek. Birçok kez sahnelenmiş ve sinemada oscara layık görülmüş bu müzikal ayın kaçırılmayacaklarından.

16 Nisan’da İşsanat’ta Yansımalar grubu, bu kez karşımıza Senfonik orkestra ile çıkacak.

Ali Akay’ın küratörlüğünü yaptığı ‘Binaların Arasındaki Şehir’ sergisi 6 Mayıs’a kadar Akbank Sanatta.

Yapı Kredi Kültür Merkezi Nisan programı bu ay dolu dolu olanlardan.

Grafik Sanatçısı Mengü Ertel’in sergisi ‘Tepe Tepe Kullanıyorum Hülyalarımı’ 23 Nisan’a kadar sergilenmeye devam edecek. Merih Akoğul konuşmaları Nisan ayında da devam ediyor, bu ay yaptığı programlardan ‘Günümüzde Fotoğraf’ın konuğu, Nadir Ede.

Prof. Kemal İskender’in konuşmacılığını yapacağı, ‘Sıradışı Bir Ressam: Pieter Bruegel’ 25 Nisan’da.

Nisan o kadar dolu ki, zaman dursun istiyorum bu ayda. Hepimizin esen rüzgârdan nasibini alacağı bir ay olsun...

Tuğba Makina

FİKİR İLE ZİKİR

2011-02-16T20:32:00.001+02:00

Hiç zamanım yoktu aslında. Uzun zamandır bitiremediğim yazılarım var daha ama duramadım; içimde kabaran öfkeye ya sabır çektirerek okudum, izledim Orhan Çeker’in tecavüz açıklamalarını.

Gazetede haberi okuyunca, kelimelerle oynanmıştır belki dedim, bu kadar değil yani! O kadarmış meğerse, televizyonu açtığımda bas bas kendini savunuyordu, “doğru söylüyorum, doğru söze de bir şey denmez” diyecek kadar iyi sindirmişti (!) anlaşılan ilahi kavramları da, insani kavramları sindirdiği gibi…

Tecavüz, başkasının hakkına el uzatmaktır (TDK’yı açıp bakmasını öneririm) ve kişiler yaptıkları eylemlere göre yargılanır ve ödüllendirilirler, yaptıkları için inananlar hesaba çekilir ya da sevap kazanırlar.

Modern yasalar ve dini kurallar, toplum huzurunu korumak için kişilere eşit yaklaşılmasını öngörür. Herkese eşit yaklaşan, insana karşı sevgiyi öğütleyen dinlerin, kimlerin elinde nasıl yok olduğunu izlemek ayrıca endişhe ve üzüntü verici bir nokta ama misyonu araştırmak olan birinin bu cümleleri kurabilecek halde olması, üniversitelerin halini de bir kez daha sorgulatıyor açıkçası.

Şimdi Orhan Bey’in kızına tecavüz edilirse suç, sokaktaki fahişeye tecavüz edilirse değil öyle mi? Yani birilerine haksızlık olan birilerine müstehak mı? Evlilik içi tecavüzlere bu gibi zihniyetler yüzünden maruz kalıyor kadınlar. Kabul edilebilir değil…

Madem tecavüzün nedenini bu kadar iyi biliyor Orhan Bey, daha ergenlikten çıkmamış hatta bebekken kız çocukları tecavüze uğruyor, nedenini biliyor mu acaba? Dünyada istatistiklerine göre erkeklerin %10’u tecavüze uğruyor, neden peki? Horoza tecavüz ederken öldürmüştü geçen sene biri, haberlerden hatırlayanlar vardır, onu da Horoz tahrik etti bu anlayışa göre. Güzellik nasıl bakanın gözündeyse, çirkinlikte öyledir! Biri sapıksa buna kılıf aramak gereksiz.

Milletvekillerinin tecavüz suçlularına önerdikleri cezada aliyyülâlâ kanımca… Doğru suçlu bulunduğu zaman tabii.

Cesaret ile cehalet arasındaki çok ince bir çizgi var ve tahsil cehaleti bile almıyor bazen ne yazık ki…

Her şey bir yana beni en çok Orhan Bey’in sapıklığa kılıf arıyor olması noktası düşündürüyor açıkçası…

Umarım hakkettiği muameleyi gerekli merciler tarafından görür kendileri.

Güzel bakın ki güzel göresiniz, çirkinlik sıçramasın üzerinize.

Tuğba Makina

EVSİZ - SANAT

2011-01-06T00:13:00.021+02:00

Bir günün geçmesi, takvimlerdeki bir rakamın bir süreliğine değişmesi neler değiştirir hayatımızda? Belki yeni planlar, yeni hedefler, yeni istekler getirir... Umarım herkes için geçeni aratmayacak bir yıl olur...

Şehirde hayat durmuyor; şehrin, günlerin değişmesini pek umursuyormuş gibi bir hali de yok zaten. Yılın başlangıcı ve bitişi takvimdekilerden farklı şehir için ve o tam da yıl ortasını yaşıyor şu sıralar aslında.

Devlet tiyatroları benim göz bebeğim, bunu artık herkes biliyor sanırım. Bu nedenle plan yapmadan, ilk iş Devlet Tiyatrolarına bakalım. Robin Hawdon’un yazdığı, Levent Özdilek’in Koca Mack olarak başrolünü oynadığı “Karanlık İşler”, başarılı bir mafya komedisi. Birçok alanda eli kolu olan Koca Mack’in hem dansçısı hem sevgilisi olan Mandy’nin evinde başlayan ve biten hikâye oyun içinde oyunla dolu, karıştırılan sevgililer, illegal paralar... Her şeyden haberdar olduğunu sanan Koca Mack’in sonu da cabası. Cüneyt Çalışkur’un yazdığı “Kredi Kartı Vak’aaaaa”, kredi kartı borçlarını parası olduğu halde ödememekte ısrar eden bir adamın sosyal sorgulaması üzerine kurulu. Bir Uğur Polat sever olarak performansını abartıyor olmam olası, fakat sorgulama üzerine kurulu ve sahne olarak durgun sayılabilecek bir oyunu sonuna dek izletebilmek her oyuncunun harcı değil diye düşünüyorum. Benim bir sonraki biletim Cezmi Ersöz’ün yazdığı, Kürşat Alnıaçık’ın oynadığı “Kendi Kendine Konuşmaktır Aşk” oyununa. Bir dipnot, halen izlemeyenler varsa “Ölüleri Gömün”e mutlaka bir bilet alsın...

Guiness rekorlar kitabına, en uzun süre sahnelenen tek kişilik oyun olarak giren, 35 ülkede sahnelenen ve ülkemizde geçen sene oyuncu Alper Kul'un oynadığı Caveman-Mağra Adamı'nı bu sene Şevket Çoruh sahneliyor. Alper Kul'dan izlerken son derece keyif aldığım oyunun bu seneki performansını merak ediyorum açıkçası... Oyun,20 Ocak'ta ODTÜ Kültür ve Kongre Merkezi Kemal Kurdaş Salonu, 22 Ocak İstanbul BKM ve 26 Ocak'ta Bursa Teyyare Kültür Merkezinde sahnelenecek.

Farid Farjad, nâm-ı diğer “Kemanı Ağlatan Adam” yeniden Kültür Üniversitesi Akıngüç Oditoryumu ve Sanat Merkezinde olacak. Her ne kadar bazı kesimlere mâl edilmeye çalışılsada (öyle bile olsa) sanatın “–ci” olmasına izin vermeden dinlemenizi dilerim kendisini. Ben her dinlediğimde içimde bir yerlere deydiğini hissediyorum.

Pera Müzesi şu sıralar iki sergiye ev sahipliği yapıyor; “Frida Kahlo ve Diego Rivera” ve “Çarlık Rusyasından Sahneler”. Sanatçılarının 40 yapıtından oluşan ve ilk kez Türkiye’de yer alan sergileri olan Frida Kahlo ve Diego Rivera ile ilk kez İstanbul’da sergilenecek olan St. Petersburg’daki Rus Devlet müzesinin koleksiyonundan seçilen yapıtlardan oluşan “Çarlık Rusyasından Sahneler” 20 Mart’a kadar görülebilir.

Kısa kısa...

İş Sanat’ta, 13 Ocak Perşembe akşamı Händel’in Üç Tenoru konserini ve 17 Ocak Pazartesi Bedri Rahmi Eyüboğlu Şiirleri Dinletilerini takip edebilirsiniz.

Aksanat’ın barok müzik günlerinde ise ay sonuna kadar Hande Soner, Eclipse Lynda Sayce, Jorge Jimenez’i dinleyebilirsiniz.

Tiyatro Kedi'nin sahnelediği Kibarlık Budalası halen izlemeyenler için gösterimlerine devam ediyor.

21 Ocak'ta Ata Demirer BKM'de gösterilerine başlıyor.

Vücut dünyası sergisi Body Worlds yoğun talep üzerine uzatıldı, sergi Karaköy Antrepo 3'te.

...

Biz sıcak yerlerimizden bu yazıları okur, etkinlikleri takip ederken gelen soğuklarla birçok evsiz sokaklarda soğuktan ölüyor. Belediyeler evsizlere yardımcı olmak için sıcaklığın -4 dereceye düşmesini bekliyorlar. Koltuklarında oturup açlık sınırını belirledikten sonra insanları bu maaşa mahkum edenler, aynı şekilde insanları soğuktan ölmeye mahkûm ediyorlar. Entelektüellikten bahsedip, yazılar yazıp, organizasyonlarda gezerek, gittiğimiz yerleri anlatmaktan ibaret değil yaşam; çevremizde olup bitenleri de görmemiz lazım. Birilerinin bu ayıba son vermesi için ne yapabiliriz düşünmemiz lazım...

Hepimiz için sıcak bir kış ayı olması dileğiyle…

Tuğba Makina

Cumhuriyet Bayramımız Kutlu Olsun

2010-10-29T15:00:00.002+03:00

Korkakları bir kez daha korkutan, Cumhuriyetin varlığını vurgulayan bugün hepimize kutlu olsun...

KADER DEĞİŞTİRİLEBİLİR Mİ?

2010-10-14T12:06:00.004+03:00

Her başarısızlıkta “kader napalım” diyen, ama başarılı olduğunda bunu “kader” ile bile paylaşmayan insanoğlu, ciddi anlamda, felsefecilerin, din bilginlerinin, edebiyatçıların kelimeleri dışına çıkıp düşündüler mi gerçekten acaba “kader değiştirilebilir mi” diye?

İlginç ama bugünlerde Fikri Mühim* bu konu için bir forum sayfası açtı. Kader değiştirilebilir mi? sorusuna verdiğiniz cevap ile girdiğiniz sitede, değiştirilebilir ve değiştirilemez diyenlerin ilginç yorumları var. Benim en çok dikkatimi çeken nokta değiştirilebilirliğine inancın şu an ki oranla %63 olması. Çünkü geçen sene ülkemizde bir basın kuruluşu tarafından yapılan ‘ülkenin geleceğini nasıl görüyorsunuz’ araştırmasında, ülkenin ve dolayısıyla kendini geleceğini olumsuz gören cevaplar ağırlıktaydı (bu şekilde açıklanmıştı sonuçlar). Yani ülkede geleceğini göreceli olarak değiştiremeyeceğini düşünen bir çoğunluk var, ama yine çoğunluk iş kendi kaderine geldi mi değiştirilebilir buluyor; ironik. Bu nedenle forumu incelerken daha çok değiştirilebilir diyenlerin yorumlarını merakla okudum.

En ilginç (belki de doğru kelime ironik olmalıydı) gelenlerden bir ikisini paylaşmak isterim;

“Kader degistırdıgımızı sanıyoruz fakat asıl kaderımız o degıstırdıgımız dır...”

“şöyleki Kader çizgisi Allah tarafından çizilir ve biz bu çizginin dışına çıkamayız.Ama hayat bizim hayatımız bize verilen bir sınav süresi kağıdı istediğimiz gibi doldururuz ister iyi ister kötü sonucun katkısı bize.Yaptığımız hal ve hareketler ise bu çizgiye yön verir yanlızca.Oturduğumuz yerde kaderin bizi bulmasını bekleyemeyiz bunun için bi uğraş bi çaba harcamalıyız desemde kendim çok kaderceyim.İstediğimiz gibi değildir çoğu zaman kabul ama ona ayak uydurabiliriz yada o bize ayak uydurabilr:)Gidişatımızla belirleriz bunu kaderinizi beklemeyin benim gibi hayatınız beklemekle geçer:)))”

Benim yorumum mu? Bence kader dediğimiz şey başlangıcı ve sonu belli bir güzargahta istediğiniz yoldan gitme özgürlüğüdür. Bir boyama kitabını boyamak gibi; bazı çizgiler vardır geçemeyeceğiniz ama resmi çerçevesi mi belirler, yoksa içindeki boyama mı? Hayatı çerçeveden ibaret görüyorsanız hiçbir şeyi değiştiremeyeceğinize inanırsınız, buda yetmez insanları da umutsuz hale sokmak için etrafta bir huzursuzluk makinası gibi gezersiniz, ama boyamaysa/renklerse resmi resim yapan sizin için, o zaman başlarsınız hayatınızı boyamaya.

Ahiret ile ilgili çeşitli formlarda da bildik gelecek bir kıssa vardır hatırlarsınız; Bir gün Hz. Ali Efendimiz, namaz kılmış giderken müşriklerden biriyle karşılaşır. Müşrik Hz. Ali Efendimize şöyle der: “ Ya Ali! Şu sizin halinize bakıyorum da düşünüyorum. Ahiret var, insan bu dünyada yaptıklarından bir bir hesap verecek diye, namaz kılıyorsunuz, oruç tutuyorsunuz; Cennet var, Cehennem var diyorsunuz... Ben bunların hiç birine inanmıyorum. Hem aramızda ne fark var, sende yaşıyorsun, bende yaşıyorum. Sizin bu kadar çabanız nedir? Her gün vaktinde namaz kılacağım, oruç tutacağım diye bu kadar çaba niye? Hz. Ali Efendimiz bütün bunları vakar ve sükûnetle dinledikten sonra şu cevabı verir: “ Farzet ki, öldükten sonra dirilmek yok. Bizim imanımız var. Farzet ki senin dediğin gibi dirilmek yok. Senin dediğin çıkarsa, o zaman ben bu yaptıklarımdan ne kaybederim. Namaz kılıyorum, dinimin emrini yerine getiriyorum, oruç tutuyorum. Bunlar benim kulluk vazifemdir. Bundan dünyada hiçbir zarar görmüyorum. Ahirette bir zararım olur mu, ne dersin?... Adam biraz düşündükten sonra, olmaz, dedi. Oruç tutuyorum. Burada senin gözünde bir zarar görüyor musun? Hayır der. Zekat veriyorum, hem dinimin emrini yerine getiriyorum, hem de fakir, muhtaç insanlara yardım etmiş oluyorum. Bundan benim kaybım olur mu? Ne dersin? Adam hayır, olmaz, der. Ya ahiret varsa! Burada yaptıklarında hesabı varsa, imandan, namazdan, oruçtan, zekattan haktan, hukuktan, insan yaptığı işlediği her davranıştan hesaba çekilirse, ya bütün bunlar varsa! Ki var. O zaman ey adam, o zaman senin halin nice olur?

Kıssadan hisse: ya kaderi değiştirebiliyorsak gerçekten ve bir ömrü değişmeyeceğine inanıp geçirmişsek, ömrümüzün son demi pişmanlıklarla dolu olur.

Bu ilginç foruma sizde bakmak, katılmak, yorumda bulunmak isterseniz buraya tıklamanız yeterli olacaktır.

Sevgiler,

Tuğba Makina – Ekim’10

* Fikri Mühim : WOM (Word of Mouth) pazarlama strajesine dayalı bir nevi online araştırma şirketidir.

-Not: aldığım yorumlarda imla dahil hiçbir düzeltme yapmadım.

EKİM GELDİ ŞEHRE NEFES GELDİ

2010-10-02T13:49:00.025+03:00

Paslanmıştık, bir rehavet çökmüştü ki sormayın... Deniz, kum, güneş, eğlence derken bitti yaz. İşin doğrusu çok da güzeldi bu yaz ama festival havasını, tiyatro bileti bulmaya çalışmayı çok özledim şahsen. Ekimin geldiğinin farkına, Film Ekimi afişleri ile Devlet Tiyatroları açılış bültenini gördüğüm anda vardım.

Sinemalar yeni vizyona girenlerle canlanırken, Film Ekimi biletleri 2 Ekimde satışa çıkıyor, 1 Ekimde ki ilk oyunuyla Devlet Tiyatroları perdeleri 2010-2011 sezonuna açıyor, 23 Eylül’de başlayan Akbank Jazz festivali 12 Ekime kadar devam ediyor ve ayın son günü Kitap Fuarı açılıyor, daha da listemize sığmayanlar var ...

Film Ekimi

Festivallere aşina olmayan ama katılmak isteyenlerin çoğundan “çok sanatsal, açmaz beni” gibi önyargılar duyarsınız. Burda işin acı yanı sanatsallıkla-sıkıcılık aynı eksende değerlendirilir. Böyle düşünenler için diyebilirimki, Film ekiminde ki filmler diğer festivallere göre vizyona daha yakın; vizyonun kalitelilerinin toplaması belki de.. Filmlere gelince benim seçtiklerim;

• Seni Seviyorum New York/ New York I Love You: ABD yapımı. Orlando Bloom, Hayden Christensen, Natalie Portman, Uğur Yücel... gibi oyuncuların yer aldığı, aralarında Fatih Akın’ın

da bulunduğu 11 yönetmenle çekilen film, gösterimin beklenenlerinden. Film için programda yer alan tanıtımı aynen size aktarmak istiyorum “Paris, Seni Seviyorum'la aynı fikirden yola çıkan bu filmin inanılmaz bir yönetmen ve oyuncu kadrosu var. Günümüzün en yaratıcı on bir sinemacısının kamerasından hiçbir zaman uyumayan, New York kentinde apansız, şaşırtıcı, heyecan verici, seksi, eğlenceli, akıldan çıkmayan, insa

nları birbirine bağlayan tutkular ve aşk öykülerini izlemeye doyamayacaksınız”.

• Tehlikeli Yol / ROUTE IRISH: İngiltere-Fransa-İtalya-Belçika-İspanya ortak yapımı olan film, iki Liverpool’lu arkadaşın iş için gittikleri Irak’ta, arkadaşlardan biri

nin Bağdat Havaalanı'nı ABD ve İngiliz ana üslerinin bulunduğu Yeşil Bölge'ye bağlayan "Route Irish" adı verilen yolda öldürülmesi ile başlayan intikam-arayış öyküsü üzerine kurulu.

• GÜZEL BİR HAYAT DÜŞLERKEN/CIRKUS COLUMBIA: Bosna Hersek-Frans

a-İngiltere-Almanya-Slovenya-Belçika-Sırbistan ortak yapımı olan film, Romantik ve dramatik bir aşk hikayesini anlatıyor. Balkanlarda komünist rejim sonrası demokratik hükümetin başa geçmesi ile başlayan film, savaş döneminin kapıya dayanması ve her şeyin çözümleneceğine inanan karakterlerin hayatlarının, yeniden altüst olmasını ve bu talihi yenmeye çalışmaları üzerinde kuruluyor.

• HER ŞEY GÜZEL OLACAK /ALTING BLIVER GODT IGEN: Danimarka-İsveç-Fransa ortak yapımı olan filmde, yazmaya başladığı savaş filmi senaryosunu bir türlü bitiremeyen bir senarist Arap asıllı bir gence araba ile çarpar ve olay yerinden kaçar; fakat çarptığı adam herhangi biri değildir, Irak ile ilgili Danimarka hükümetini sarsacak sırları olan biridir. Film kısac paniğe kapılan senaristin hayatını mahvediş hikayesi.

Devlet Tiyatroları perdelerini açıyor

1 Ekimde perdelerini 2010-2011 sezonuna açan Devlet Tiyatroları, sezona geçen seneki kadar

tantanayla girmedi. Hatırlarsınız geçen sene “60. yılda 60 yeni oyun” sloganı ile perdelerini açan

ve bazı oyunları ile tiyatro sevenleri hayal kırıklığına uğratan ve “az ama öz” olsun dedirten bir bollukla(!) perdelerini açmıştı, Devlet Tiyatroları. Bu sezon ağırlıklı olarak eski sezonun oyunları ile perdeleri açmalarına karşın, ilerleyen zamanlarda birçok yeni oyunla karşımıza çıkacaklar.

Ekim ayı gösteriminde ve benim gözümün önünde olanlar: Tiyatro festivalinde de yer alan “Ölüleri Gönüm”, uzaktaki bir ülkeyi işgal eden Amerikan askerlerinden ölenlerin bir kısmının dirilmesi ve yaşarken sorgulayamadıklarını sorgulamaları ile geçen, başarılı performanslar ve kurgusu ile bir kez daha gitmek istediğim bir oyun; Yetkin Dikinciler ve Bülent Emin Yarar’ın oynadığı Profesyonel ; Cezmi Ersöz’ün “Kendi Kendine Konuşmaktır Aşk”; Aziz Nesin’in “Ne dersin Azizim” açılışın diğer oyunlarından. Benim ilk biletim, bu Pazar “Kendi kendine konuşmaktır Aşk”a.

Ve biraz Jazz

Akbank Jazz festivali her seneki gibi dolu dolu, performansların yanı sıra festival kapsamında

atölyeler, paneller ve film gösterimleri var. Jazz festivalinin vazgeçilmezleri

İlhan Erşahin, Oğuz Büyükberber, İmer Demirer’in yanı sıra Diane Schuur, Nils Petter Molvaer, Wax Tailor... gibi birçok başarılı performans vardı Eylül’de. Festivalin Ekim ayağında, Akbank Sanat Kafe’de akşamüstü caz, Evan Parker & KonstruKt, Düşler Akademisi, Oğuz Büyükberber Solo,Cazlı Brunch’lar, Dünya Çikolata Şampiyonu Mickael Azouz ile "Çikolata ve Caz Atölyesi"... gibi birçok etkinlik var. Wax Tailor, Cazlı Brunchlar, İmer Demirer ve Evan Parker & KonstruKT kaçmaması gerekenlerden.

Sinemalarda...

Uzun süredir beklediğim üç boyutlu animasyon bu hafta gösterime girdi, Baykuş Krallığı Efsanesi XpanD 3D / Legend of theGuardians; kahraman olmayı hayal eden bir baykuşu anlatıyor.

Borsa : Para Asla Uyumaz/ Wall Street: Money Never Sleep; Michael Douglas’ın başrolünde olduğu ve küresel finansal kriz olurken genç bir yatırımcının iki aşamalı bir görev için eski bir borsa uzmanı ile anlaşması ve peşinden gelen olaylar silsilesini konu almakta. Konusu itibari ile özel ilgi alanım olduğundan, iyi çekilmiş aksiyon ve dram filminlerinin tadının hiçbir şeyde olmadığını düşündüğümden, listemin ilk sıralarında yerini alıyor.

3 boyut furyasına birde Türk filmi katıldı; “Cehennem”. Konu itibari ile insanların içindeki cehennemleri göz önüne sermeye çalışan film, korku türünde olması ile pek benim tarzım olmasada, bizdeki ilk örneği olması açısından merak ediyorum.

Kitap Fuarı

Ayın son gününede rastlasa Ekim’de İstanbul Kitap Fuarı başlıyor; 30 Ekim – 7 Kasım arası gerçekleşecek olan organizasyon her yıl ki gibi, Beylikdüzü Tüyap’ta olacak. Fuarda yine birçok yayınevinin yanısıra Art İstanbul sergisini de görebileceğiz.

Ekim yine tüm doluluğu ile geldi hayatımıza, bazen yoğunluk nefesimizi kesecek kadar bile olsa, o sırada yaşadığımızı hissettiriyorsa ne mutlu bize.

Her ne kadar küresel ısınma ile mevsimlerimiz birbiri içine geçmiş ve biz mevsimleri hissedemediğimizi söylesek dahi herkese güzel sonbaharlar dilerim.

Sanat ve mutluluk dolu bir Ekim olsun.

Tuğba Makina – Ekim’10 - İstanbul

İHANET

2010-08-29T01:56:00.006+03:00

Hiç bir zaman olması gerektiği gibi değiller, yakın bile değiller.
Birbiri arkasında yaşadığımız bu hayatlar,
tarih olarak yığılmış, türlerin israfı,ışığın ve yolun tıkanması,
olması gerektiği gibi değil,
hiç değil, dedi.

Bilmiyor muyum?
diye cevap verdim.
Uzaklaştım aynadan.
Sabahtı, öğlendi, akşamdı.

Hiçbir şey değişmiyordu.
Her şey yerli yerindeydi.
Bir şey patladı,
birşey kırıldı,
bir şey kaldı.

Bukowski

Elleri saçlarında, öylece bakıyordu aynaya, yüzünde ifade yoktu. Gözleri ile aynadaki yansımasını takip ediyordu, karşısındaki sanki bir yabancıydı; daha önce hiç karşılaşılmamış bir yabancı. Parmakları ile saç uçlarını tarıyor , aynadaki yüzün hatlarına hayranlıkla bakıyordu. Ne kadar da güzeldi, kendine iltifatlar yağdıracak ve bunu kimsenin yadırgamayacağı kadar duru bir güzelliği vardı. Neye yarardı? Soğuk bir gülümseme yayıldı bir anda tenine, aslında gülümsemeye hiç de benzemeyen bir şeydi yüzündeki.

Zihninde olanlar dışında bir şey değildi tüm bunlar, her şey düşünceden ibaretti. Bu durumda nasıl oluyordu da, olanlar daha üzerlerinde rütuş yapamadan kontrolünden çıkıyordu. Oysa, ne kadar çok istemişti olanları çok daha önce sonlandırmayı.

Saçlarını bıraktı, sırtını dikleştirdi, ellerini kontrolsüzce dizlerine bıraktı, tuvalet aynasının üzerindeki fotoğraflara baktı, ne kadar da gereksizdi fotoğraflar. Düşündü, bir zamanlar her anın fotoğraflanmasını isterdi... Şimdi ise fotoğraflar olmamalıydı. Yaşananların tek kanıtı, içinde duran bir yün yumağı gibi birbirine sarılmış hikayelerden ibaret olmalıydı; öyleki red ettiğinde kanıtlamaya yetecek hiçbir şey kalmamalıydı.

Olanlar durgun bir deniz gibi serilmişti karşısında ve biliyordu ki, bu hayat ona ait değildi. An gelipte tüm bunlara inanabilecek miydi diye düşünüyordu uzun zamandır. Red ettiğinde gerçeği, ortadan kalkacağına inanbilecek miydi? O’nun gibi...

Dikkatlice aynaya baktı, yataktaki yansımasını gördüğü adamı bir zamanlar sevmiş olamazdı. Gerçeği red edebilen birini, hayatına, yatağına kadar alabildiğine, ona hak etmediği bir dürüstlüğü, hakkıymış gibi verdiğine inanamıyordu. İnanmayı red ettiğinden, yanlış gördüğünü düşünmek isteyişi yüzünden aynı odadalardı şu an. İkiside, red ediyordu bir şekilde.

Bir başka bedene değen tenin, kendi bedenine değmeye cesaret edip edemeyeceğini merak etmişti hep. Şimdiye kadar dürüst davrandığını düşündüğü bir teni, başka bir tene değdiğini bilirken nasıl karşılayacaktı şimdi?

Yeniden aynada kendine baktı, buz gibiydi hatları, hissiz. Kalktı, yatağa yöneldi, pikeyi sıyırıp bir yalanın yanına uzandı. Neyi test ediyordu? Neye hazırlık yapıyordu? Kendi içinde bile net değildi. Yatağındaki yabancı bir şeyler söylüyordu, seçemiyordu kelimeleri, duyduğu sadece uğultuydu. Yüzüne baktı, gördüğü şey gülümsemeye benzemiyordu ama teknik olarak gülüyordu. Değişik bir şey geziyordu yüzünde dışa vurulmaya çalışılan ama içeri duyulan bir kin gibi. Bulaştırmak istercesine içindekini, elini kadının tenine değdirdi adam. Bir iğrenti ile irkildi ve hiçbir şey söylemeden kalktı yataktan kadın. Adamın yüzü dalgalanmış, çıkarttığı uğultu gittikçe boğuklaşmaya başlamıştı.

Kapıya yönelen kadın odadan çıkarken, yataktaki yarı doğrulmuş adama baktı; yüzünde hiçbir his yoktu, içinde de. Emin olmaktan ilk kez bu denli rahatsızdı sadece. Tek kelime etmedi, bir an “neden böyle davrandığını” soran sesi uğultudan ayrıştırdığında, güldü; katıksız, neşesiz ama tam bir gülüştü üzerindeki, karşıdakini çıldırtabilecek kadar gerçek bir gülümseme. “Git” dedi. Bunu söylemiş miydi? yoksa zihnindeki seslerle mi karıştırmaya başlamıştı olanları? Seçemedi. Kendi sesini duymak istercesine tekrarladı ardından “Git!” ve ekledi, “İnsana karşı duyduğum saygıyı yitirmeme sebep olmadan git!” .

Tuğba Makina'10 (Defter arasında bulunmuş 2008 yılına ait bir taslak ve 2010'da getirilen devamı...)

*Resim : Edgar Degas - Aynanın Önünde 1885-6 pastel boya 49x64cm

KELEBEK ZAMANI

2010-07-26T11:05:00.014+03:00

Temmuz geçti gitti bile, Ağustos geliyor şehre ama iki yaz ayını toplasanız, bir Ekim yapmıyor etkinliklerin ahengi açısından. Yaz aylarının kokusu başka oluyor İstanbul’da, zaten aidiyetten uzak olan şehir garip bir rehavet halinde savuruyor içindekileri.

Hiç mi bir şey yok ki demeyin şimdi; var tabii hem de büyük organizasyonlar. Fakat yazın şehir o kadar dağınıkki, ya istediklerinizle o ortamı paylaşamıyor yada organizasyon sırasında siz gidemeyecek yerlerde oluyorsunuz.

Caz Kokusu

Temmuzda Buika performansı ile biten Jazz Festivali vardı ki, tatil planımla çakıştığı için beklediğim çoğu etkinliğe katılamadım yazıkki. Grace Jones’un harika sahne şovları ve güçlü sesi, Seal ve illa ki Jazz vapuru festivalin en gözdeleriydi, Buika’yı da es geçmemek lazım tabii.

Opera Şehre İndi

Saraydan Kız Kaçırma, Zaide, Fatih Sultan Mehmet , Köroğlu operaları ile bu yıl DenizBank sponsorluğunda ilki düzenlenen organizasyon, eleştirmenlerden iyi not almasada, beklenenden fazla ilgi gördü.

Organizasyonun gözdesi Saraydan Kız Kaçırma’nın biletleri satışa çıktıktan kısa süre sonra tükendi.

Yalnız, benim organizasyonda anlam veremediğim bir yan vardı; İstanbul’da zaten belli bir opera kitlesi var, böyle bir organizasyon düzenlenirken, “şehre inmesi”ndeki mana bu kitlenin dışındakileri çekebilmek olmalı fakat bunun için tek yapılan bol reklamdı; ne bilet fiyatları ne de organizasyon mekanları her zamanki opera konsepti dışındaydı. Umarım organizasyona doğru reklam-organizasyon stratejileri ile devam edilebilir ve opera festivali olarak devamı getirilebilir de şehre güzel bir festivalde daha eklenmiş olur.

AkSanat yaz aylarında da kapanmıyor

21 Temmuz’da Aksanatta 29. Günümüz Sanatçıları İstanbul Sergisi açıldı. Sergide, Nermin Adanır, Tansu Akmansoy, Hasan Salih Ay, Müge Bilgin, Sibel Horada, Gülderen Depas, Ferit Furuncu, Aslıhan Özdemir, Emrah Şengün, Ayşe Topçuoğulları, Deniz Üster’in eserleri yer almakta.

Akbank 7. Kısa film festivali başvuruları başladı, başvurularda 4 Aralık 2010 son tarih.

Rumeli Hisarında tiyatro

Zincire Vurulmuş Prometheus, “İstanbul 2010 Avrupa Kültür Başkenti Ajansı, Ruhr 2010, Stiftung Zollverein ve Atina Festivali’nin ortaklığında gerçekleşen PROMETHIADE projesi kapsamında, İstanbul 2010 Sahne ve Gösteri Sanatları Yönetmenliğinin yapımcılığında Uluslararası alanda üne sahip Theodoros Terzopoulos yönetmenliğinde”* , Yetkin Dikinciler ve Türk – Yunan oyunculardan oluşan kadrosuyla 26-27-28 Ağustos tarihlerinde, Atina festivalinden sonra sadece 3 oyun için Rumeli Hisarında olacak.

Konserler

31 Temmuzda Kozzy ile Natalie Cole, True Blue Loca’da yalnızca 8 kişiye şarkı söyleyecek, bilet fiyatları dudak uçuklatacak cinsten; biletixde bilet fiyatı 1,575.00 TL.* Konser performanslarını çok merak ediyorum açıkçası.

Turkcell Kuruçeşme arena konserleri 28 Temmuz – 7 Ağustos arasında gerçekleşecek. Benim seçtiklerim, Anadolu Ateşi ve Funda Arar.

Sinemaya can gelmiyor

Suçu DVD’lere mi atmalı (bizi filme doyurdular), yoksa krizlere mi, emin değilim ama sinema sektöründe yolunda gitmeyen bir şeyler var. Gelen filmlerin hepsi birbirini tekrar eden nitelikte. Yeni bir bakış açısı, yeni bir çekim barındıran bir tek film gözükmüyor; vampirler, dünyayı kurtarmaya çalışan iyi insanlar ve aşıklar... hep sonu tahmin edilebilir şekilde karşımızdalar. Konuları geçtimde, konular öyle bir film haline getirilseki bizde “işte bu” desek keşke.

Alacakaranlık kuşağı devam ediyor, serinin 3. filmi olan Tutulma (Eclipse), temmuz başında gösterime girdi, çıtır çerez niyetine bir film serisi bu vampir efsanesi, “aşk her koşulda” diye diye üç bölümdür aynı şey etrafında dönüyor.
Leonardo Di Caprio’nun başrolünde oynadığı Başlangıç (Inception)’ın eleştirileri oldukça iyi yönde, bilim kurgu – aksiyon tarzındaki filmin IMDB’deki notu 9.3/10.
Büyük Hata (Chloe) , ABD – Fransa- Kanada ortak yapımı olan, Julianne Moore’un başrollerinde oynadığı, gerilim – dram türündeki film 2009 yapımı olmasına rağmen gösterime yeni düşenlerden.

Yaz zamanı bana ne yapsam yetmiyor, etkinliklerin yoğunluğunun azlığına inat içimdekiler daha çok şey görmek istiyor. İçimde kelebekler mi var ne :)

Keyifli günler dilerim.

Tuğba Makina

* Biletix etkinlik tanıtımından alınmıştır.

*Diğer kategori fiyatları 60-150 TL arasındadır, fiyatın âfâkiliği yüzünden yazı içinde yalnızca loca fiyatı verilmiştir.

Siz Hiç Yunus Diye Bir Şey Duydunuz Mu?

2010-07-21T12:50:00.009+03:00

Uzunca bir süredir, sizde “Siz hiç yunus gördünüz mü?” yazan ya da en büyük akvuryama sahip olduğu ile övünen afişler görüyorsunuzdur her yerde. Yunuslar, balinalar ve diğerleri... o akvaryumlara konulabilmek için ses dalgaları ile kandırılarak bir havuza ya da sahanlığa çekiliyor ve ardından eğitmenleri tarafından seçilenler, hunharca yakalanarak ait oldukları (!) akvaryuma götürülüyorlar.

Neden?

Ee görmek lazım çünkü onları da, ee ama çok da yorulmadan görsek, neyse parası veririz canım, hem çocuklarda görmüş olur doğada neler olduğunu. Görsünler tabii, görün tabii, bakın bakabildiğiniz kadar, çünkü çok da uzun olmayan bir süre sonra, sayemizde ait oldukları yerde ,doğada, olmayacaklar.

Bu balıklar toplu intihar ediyorlar. Çünkü beraber yaşadıkları canlıları birileri seyirlik olsunlar diye, yanlarından alıyor.

Bunlar bize duyurulanlar, duymadığımız kısmın daha büyük olduğuna şüphem yok. Aynen terörist saldırılarda ölen asker sayısı gibi küçültülerek söylenebiliyor olanlar. Neden durmuyor, durdurulmuyorlar peki?

İktisatçılar ve siyaset bilimciler çok daha yakından tanır bu senaryoyu. Erk sahibi (bunun için Mahir Kaynak’ın sevdiğim bir tanımlaması vardır - gezen iktidar: bu iktidar belli bir zümre ırk veya başka bir ayrıma değil ortak amaca hizmet edenlerden oluşur) piyasayı ve piyasanın asalaklarını kendi üretir ya da üreyeni merkez kaç kuvvetiyle etkiler. Ülkeler menfaatleri gereği hiçbir pisliğe sesini çıkarmıyor zaten, bu konuda hiçbir milletin ülkesinden ümidi yok sanırım, peki ya Greenpeace , Unicef ... tarzı çok uluslu sivil toplum kuruluşları (-ki ben bunlara hatır kuruluşları diyorum) ? STK’ların işlevi devletlerin yetişemediği yerlerde sivil hayatı ve toplumsal düzenin işlerliğini korumak değil miydi?

BP ’ nin pazardan silinmesi gerekliliğine inanan birileri ortaya çıkana ve katlettiği hayvanların haberinin yayınlanmasına sebep olana kadar, nerdeydiler peki? Neden seslerini daha çok yükseltmediler zamanında?

Doğal Hayatı koruma fonları/dernekleri nerdeler? Nesilleri tükenen hayvanları listeliyor ama doğal hayatından koparılmasına engel olmuyorlar.

STK’lar, yardım fonları, kulüpler... merkezkaçın çekim etkisi midir? Tavşan ve tazı oyununun masum (!) oyuncuları olduklarından mıdır? Bilinmez , yaptırım uygulatmayacak kadar konuşuyorlar. Bu kadar büyük bir kitleye sahip kuruluşlar, ki bir ülke parlementosunda bu kadar insan yok, nasıl bu kadar sessizleştirilebiliyor? Oda ayrı bir ironi tabii.

İşin birde psikolojik ve sosyolojik boyutu var

Her şeyi sanal aleme teknolojinin gelişimine yoranlar, bu tarz olaylara da eleştirel gözle baksalar keşke. Her istediğini alma, hapsetme, istediği gibi sergileme, bir canlıya cebir uygulama, onu hayat alanından koparmanın normal olduğuna inanan ve bunun özgürlüğü olduğunu düşünen bir insanlık büyüyor. Bir yunusu zorla bir akvaryuma hapsetmekle, bir insanı alıp bir yere kapatma arasında hiçbir fark yok.

“Yapılacak bir şey yok madem, düzen bu, biz mi düzeltebileceğiz” diyebilirsiniz ama ben bu tarz etkinliklere katılmayarak bu ticaretin karının eritilebileceğini, bu pazarın yok edilemese bile küçültülebileceğine inanıyorum. Bu ticaret artar ve doğal hayatından koparılan hayvanlar üzerinden ticaret yapılmaya devam edilirse, “Siz hiç yunus gördünüz mü?” yerine “Siz hiç yunus diye bir şey duydunuz mu?” yazıları okumak zorunda kalacak dünya.

Tuğba Makina'10

SICAK HAZARAN

2010-05-31T00:20:00.012+03:00

Mayıs’tan kalanlar...

Güzel bir Mayıs geçirdik, sahne tozları soluklarımızı açtı. Festivallere olan zafımdan mıdır bilinmez, tiyatro festivalinde az sayıda da olsa katıldığım etkinliklerden memnun ayrıldım. Festivalin başarılı gösteriler barındırmasından ziyade festival ortamı beni bağlıyor, gösteriler sonunda insanları izlemek, profesyoneller ve sade izleyecilerden aynı anda kulağıma çalınanlar...

Tiyaro festivali kapsamında gittiğim oyunlardan en çok Irwin Shaw’ın “Ölüleri Gömün” adlı oyununu beğendim. Devlet tiyatrosunun sergilediği oyunda oyuncuların performansları, dialoglar, sahne çok başarılıydı, tabii birkaç eksik vardı ama söz etmeye değmeyecek kadar ufak şeylerdi. Birkaç kez daha izleyebileceğim bir oyun benim için. Oyunla alakalı olmasa da, oyun öncesinde yaşadığımız bir şeyi paylaşmak isterim; yerimiz gösterildikten sonra, koltuğumuza bakarken Serezli çiftinin koltuklarımızda oturduğunu gördük. Gülerek “sanırım koltuklar bize ait” dedim, doğal olarak da bir tepki bekledim, ama Serezli çiftinin tepkisi “oturmayalım bir yere zaten / burası bize boş denmişti” şeklinde ve gayet soğuk bir tavırla olunca, sanatın insanları incelttiği konusunu bir daha düşünmeye başladım.

Mayıs’a dair daha çok not olsa da, sıcak hazaran*da neler var bakmak lazım

Çoğu sanat kuruluşu etkinliklerine son verirken, Akbank Sanat’ın programı oldukça canlı bu ay için. 31 Mayıs – 5 Haziran arası Deleuze konferansları ile başlayan ay, 10 Haziranda başlayan caz günleri, çeşitli seminer ve atölyeler ile devam ediyor. Ayın kaçırılmaması gerekenleri, Deleuze konferansları ve caz günleri kapsamında 23/24 Haziran’daki Mich Gerber performansı.

İKSV’nin düzenlendiği ve bu sene 38. Gerçekleştirilen Müzik Festivali 3-30 Haziran arasında gerçekleşecek. LA VENEXIANA "Venedik'te Aşk" müzikali, Chopin Cazla buluşuyor, Bir Yolculuğun Güncesi benim seçtiklerim.

Kısa kısa

Müzik festivali bitmeden Jazz festivali biletleri satışa çıktı.

İstanbul Modern Gelenekten Çağdaşa sergisini 20 Haziran’a kadar uzattı.

4 Mayıs – 18 Temmuz arasında Fernando Botero’nun yapıtlarından oluşan “Botero” sergisi Pera müzesinde. Sergi süresince çocuklara farklı yaş gruplarında gerçekleştirilecek eğitim programı verilecek.

Benim küçük ajandama sığanlar bu kadar bu ay için, sizinki daha dolu umarım.

Sanat dolu günler dilerim...

Tuğba Makina

*Haziran : Süryanice’de sıcak hazarandan gelir.

AYRICALIK AYRIMDAN GELİR

2010-05-30T03:06:00.006+03:00

Bu insan hakları ile ilgili hazırlanmış bir görsel. İzlerken, insan ister istemez etkileniyor. Bence başarılı bir çalışma olmuş. Yalnız merak ediyorum, görselde emeği olanlar ya da “o zamanlar gelecek mi?” diyenler, o güne ulaşmak adına gerçekten bir şey yapıyorlar mı?

O “bebek”lerde bile bir çingene bebeği ile kraliyet torununu aynı görebiliyorlar mı?

Kendime soruyorum sonra bu soruyu, cevabı "hayır". Bu cevabın altında, bir toplumsal kültür kodlaması, ailesel bakış, kişisel entellektüel bakış açısı... vs bir sürü değişken var tabii ki. Ama sonuç pek değişmediğine göre, çevresel faktörler bazı konularda büyük değişimler yaratmıyor.

İnsanların özlük haklarının eşit olması gerekir; cinsiyeti, ırkı, ten rengi, dili ayrım noktasıdır ama ayrıcalık ayrımdan gelir. Kadın, erkek, eşcinsel, siyah, beyaz... hepsi insan evet ama ayrı ayrı söylendiğinde ötekileştirecek terimler değil bunlar. Ayrıcalıklarımızın utanacak ya da övünecek şeyler olmadığını bilmek, belki de esas nokta. Ne gariptir bunun herkes farkında sanki, fakat ülkeler halen ötekileştirilerek bölünüyor, aydın (!) söylemler yardımıyla.

Farkında olduklarımızı dile getirebileceğimiz günler dileğiyle.

Tuğba Makina

YENİLERİNİ YERİNE KOYMAK BİR YANA ELİMİZDEKİLERİ ÖLDÜRÜYORLAR!

2010-04-20T23:40:00.004+03:00

T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı,

Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulu'na,

Biz aşağıda ismi bulunan, sinemaseverler, festivalseverler ve kültürel mirasımıza sahip çıkmak isteyenler olarak 86 yıllık geçmişiyle, anılarımızın, gençliğimizin, kültürümüzün, sinemamızın içinde büyük bir yer eden, Yeşilçam sokağındaki tarihi Emek Sinemasının kapatılmasına ve yıkılmasına karşıyız.

Nihai çözüm Emek Sineması'nın, Türk ve dünya sinemasının festivallerde gösterilen seçkin örneklerini seyircilerle buluşturan, Türk ve yabancı yönetmenler ve oyuncuların katılımıyla film sonrası söyleşileri düzenleyen, belirli haftalarda yeni Türk yönetmenlerine, sinema öğrencilerine ve yetenekli kısa filmcilere eserlerini gösterme imkanı sağlayan, sinema sarayı geçmişine ve binasına, Türkiye'nin sembol sineması olma özelliklerine yaraşır bir sinema ve film merkezine dönüştürülmesi, kısaca Emek Sineması ve Film Merkezi olmasıdır.

Yukarıda okuduğunuz metin http://www.emeksinemasiniyasatalim.org/ adresinde Emek Sinemasının yıkılmasına karşı bir duruştur. Farkında mısınız kuraklaşıyoruz?

NİSAN'IN NEFESİ

2010-04-01T23:08:00.011+03:00

Yaşamak için çalışmakla, çalışmak için yaşamak yer değiştirince, insan önce “kendinden” feragat etmeye başlıyor yazık ki. Arkadaşlarınız ile görüşemiyor, planlarınızı gerçekleştiremiyor, aldığınız kitapları okuyamıyor, taslak halindeki yazıları tamamlayamıyor ve sonunda tahammülsüz bir android olarak, insansız bir topluluğun ürünü oluyorsunuz. Umarım baharın ilk günlerinde hala şehirde güzelikler varken, hepimizin bir nefeslik vakti olur.

İstanbul Film festivali gösterim alanlarında bu sene Emek yok...

Yılın son demleri oldukça dolu, İksv’nin düzenlediği İstanbul Film festivali 3-18 Nisan tarihlerinde artan film kategorisi ile İstanbullularla olacak. Festivalin , benim adıma, hayal kırıklığı bu sene Emek sinemasında gösterim bulunmaması; yine de seçkimde birçok film var; katılmak isteyenlerin acele etmesi lazım, biletler neredeyse tükenmiş durumda. Pariste Son Konser, Yenmek, Troçki, Geride Kalan, Aşkın Son Mevsimi benim seçtiklerimden.

Sinema dersleri...

Aksanatta film festivali kapsamında gerçekleşecek etkinliklerin, sinema ile yakından ilgilenenler tarafından kaçırılmaması gerek. 11 Nisan’da , Estonyalı canlandırma ustası Priit Parn, fikirlerin yap-bozunda senaryo kurmanın tekniklerini anlatırken; 16 Nisan’da, Marco Bechis, Roberto Olla, Amira Hass, Marja Ruotanen, Sırrı Süreyya Önder, Alin Taşçıyan’ın katıldığı “Film, insan haklarının yüzü mü?” adlı etkinlik ise , insan hakları – özgürlük – sinema çokgeninde geçeceğe benziyor.

Tiyatronun tadı başka...

10 Mayısta başlayacak olan Tiyatro festivalinin biletleri de 3 Nisanda satışa çıkacak. Tiyatro festivalinin en güzel yanı, sahnenin fesival atmosferinde nefes alıyor olması. Konuları itibari ile de oldukça cesaretli oyunlar var bu sene. Ölüleri Gömün, Şehr-ü Evlâd'üz-Ziyan: Kayıp Çocuklar Şehri, Yine bir Gülnihal, Vanya Dayı benim oyunlarım.

İŞ Sanat’ta dans...

İş Sanat bünyesinde 21-22 Mayıs’ta gerçekleşecek “Tango Metropolis” uzun zamandır beklediklerim arasında, tam bir ziyafet olacak diye düşünüyorum. Biletler satışa çıkmış durumda, bilmeyenlere duyurulur İş Sanat etkinlik biletleri birkaç ay öncesinden satışa çıkar ve son güne bilet bulmak oldukça zordur (tecrübe ile sabit :)).

Kayra restoran haftası Bağdat Caddesinde...

Kayra restoran haftası Kasım’da Nişantaşındaydı, bu ay da Bağdat Caddesinde olacak. Mekanlara özel mönüleri ve değişik şarapları tatma imkanı ile şarap severlere adeta bir damak festivali sunuyor. Etkinliklere 30dan fazla mekan ev sahipliği yapacak. Etkinlik çerçevesinde partiler de var, 4 Nisan Pazar günü Saloon Suadiye’deki Latin Jazz partiyi de özellikle tırnak içine almak gerekiyor.

Çok daha fazlası var İstanbul’da bu ay ama ben listeme bunları sığdırabildim. Nisan tadından mahrum kalmamanız dileğiyle.

Tuğba Makina

1 Nisan’10

SERAFİM

2010-02-14T18:44:00.003+02:00

Ben Serafim'im
Tanrı'dan güçlüymüşçesine
Korumaya kalktım O'nu

Altı kattan düştüm
Altı kez irkildim
Gördüklerim karşısında

Altı kanadım olduğunu hissettim

Düştüğüm altı katın
Altıncısından
Altı kat yukarı çıktım
Yandı tüm kanatlarım

Tuğba Makina - Şubat'10

*Resim : DevinArt sitesinden alıntılanmıştır.

ÇELİŞKİLİ İLİŞKİLER

2010-02-04T13:14:00.002+02:00

* Baydemir’e koruma, Dink’e seni koruyamayız...

Diyarbakır Emniyet Müdürlüğü, bir tebligatla Büyükşehir belediye başkanı Osman Baydemir’e, can güvenliğinin tehlikede olduğunu, ihtiyacı olması halinde koruma sağlanabileceğini bildirdi. Benzer kurumlardan Hrant Dink’e “ kendine dikkat etmelisin, seni biz bile koruyamayabiliriz” denilmişti. Ya Baydemir’in karşısındaki tehlike Dink’in karşısındakinden küçük (!), ya da devletin organları büyük bir hızla güçleniyor (!).

* Biz Doğulu bir ülkeyiz Batılı yaklaşımlarla sorunlarımızı çözemeyiz ama AB sorunlarımıza insancıl çözümler üretiyor...

Geçen haftalarda Milliyette Can Dündar’ın Şemdin Sakık ile yaptığı röportajı yayınlandı. Sakık röportajında PKK’ya silah bıraktırma ile ilgili konuşurken, “Doğuda silah namustur, silahsızlandırma yoluna gidilmemeli” diyor ve ekliyor “biz sorunlarımızı İngiltere-İrlanda örneğinde olduğu gibi çözümleyemeyiz, biz Doğuluyuz”. Konuşmasının devamında Türkiye–AB ilişkilerine geliyor konu ve “Türkiye AB’den vazgeçmemeli AB sorunlarımıza insancıl çözümler getiriyor” diyor. “Sakık Avrupa’nın haritadakini yerini mi şaşırdı acaba” diyorsunuz ister istemez.

İki hafta kadar önce aldığım bu notları, bu kadar “faili meşhur” yıldönümü üst üste gelmişken yayınlamayı, gündemden çıkar sağlamak olarak gördüğüm için şimdi yayınlıyorum. Bana bu yüzden kızan arkadaşlarıma sevgiyle...

Tuğba Makina – Ocak’10

YOK OLUŞ

2010-01-10T13:32:00.006+02:00

Çıt

Çıt etti bir şey, uykuya dalmak üzereydim uyandım. Yoktur bir şey dedim,yat uyu , rüzgardandır.

Pıt

Pıt etti bir şey, merak ettim; uyku tatlı geldi. Yine kalkıp bakmadım.

Nice zaman olmuş dalmışım; pat, pat etti bir şey. Ilık bir şey aktı ağzımdan aşağı ; kalkmak istedim kalkamadım.

Tuğba Makina'09

Fotoğraf fotoiz sitesinden alınmıştır.

YENI BAŞLANMIŞ DEFTERIN BOŞ KALAN İLK SAYFASI - OCAK

2010-01-10T13:19:00.005+02:00

Yeni başlanmış bir defterin ilk sayfası nasıl özenle boş bırakılırsa, öyle boş bıraktım yeni yılın ilk günlerini... Hiçbir şey yapmak istemeyerek girdim, çift sayılı bu yıla. “Çift” olmak tehlikelidir, çünkü kimilerine göre kabulur edilir, ki “İki aslında ‘bir’de kaybolur”...

Ne varmış Ocak ayında Aralık’tan arda kalanlar dışında derseniz, gariptir ama kayda değer bir şey yok aslında. Her şey kaldığı yerden araya bir belirteç bile koymadan devam ediyor. Ve her şey kaldığı yerden devam ederken, durup geçmişe bir bakma ihtiyacı doğuyor insanda...

Ocak Ayı şiir olsun hepimiz için...

Bir Adam

Korku dağlarının yürekçisi,
Ölüm denizlerinin kürekçisi;
Öyle suskun oturuyor şişesinin başında,
İçtiğinin hem hırsızı, hem bekçisi.

Onu kırmış olmalı yaşamında birisi.
Dinledikçe susması, düşündükçe susması...
Tek başına iki kişi olmuş kendisiyle gölgesi,
Heykelini yontuyor yalnızlığın ustası.

Özdemir Asaf

Keyifli pazarlar dilerim...

Tuğba Makina

Fotoğraf fotoiz sitesinden alınmıştır.

LÂL

2009-12-22T23:00:00.000+02:00

“Lâl oldum!
Lâl oldum!
Ya rabb!
Lâl oldum kendime
Lâl oldum içime
Lâl olmuş dillerin ardında
İhanetin eskitemediği bir umut vardır”

Murat Çelik

Koca bir adam gövdesi sallandı, o an dünya sarsıldı. Dengesini kaybetti. Ne kadar olduğu kestirilemeyen bir süre, andan uzun dalgalandı zamanın iki ucunda. Bir anın içinde dünya zamanını kaybetti.

Çığlıklar atmak, cevabını duymadan devamını sormak, tükürmek, içinde biriken irini dışarı atmak istedi bedeni. Gözleri açıldı. Dudakları atıldı. Kulakları açtı bütün yollarını, geleceklere.

Tükürmek istedi gözleri gördüklerine, ama tam yerlerinden çıkacakken, atılıp gözlerin isteklerini yerine getirmek istedi aşığı olan dudaklar. İmkansızlığından olsa gerek, gözleri buseleri ile yakmanın hayalini kurardı onlar. Her hayalin sonu ölümdü oysa onun yolunda; onulmazlığından, dokunulmazlığından. Fakat felaket karşısında dudaklar da gördü, aşk yolunda ölüm, cahil bir çocuğun düşüydü. Gerisin geri içeri çekilip, dişlere batırdılar kendilerini sonunda, intihar ettiler. Ölmek kolay değildi; kurtuldular ama kana boğdular her yeri. Ağzı kanı tattı; içine küstü, geçit vermedi kimseye o andan sonra. Elleri kurtarmaya çalışırken ağzını, gözlerle karşılaştı. Saklamaya çalışsa da kendini, olanların suçunu üstlenip, içe döndü gözleri.

Bağırmaya başladı kulakları, boğuldu akabinde, olanlar karşısında ne yapacağını bilememenin aczi ile sustu sonra. Susup pus oldu. Safralar akıttı gözler, kan kustu kulaklar, koparılmış bir dille salyalara boğuldu ağız. Sonunda akıtacak safra, kusacak kan kalmadığında, dil öbür yarısına bağlandığında, birbirlerine dönüp baktılar yeniden; hiçbiri eski o değildi. Kıvrımları, dokuları değişmiş, haritaları el değiştirmişti.

Her ses zerresini alıp yakalayacak, yakalayıp mananın içine atacak, kudretli bilge oldu kulak.

En uzak mesafeyi görecek, görüp okuyacak, okuduğunu yansıtacak, evliyalığa erdi göz.

En ateşli hastalık anlarında bile kıvrılıp kalacak, sabırla bakacak, izleyecek, dinleyecek, tadını alacak, bir peygamber oldu dil.

Birbirlerine dönüp baktılar yeniden; hiçbiri eski o değildi. Kıvrımları, dokuları değişmiş haritaları el değiştirmişti.

Acılarına sarılmayı, sarılıp kıymetini bilmeyi öğrenmişlerdi; zira hayat acıları unutturacak acılara gebeydi.

Koca bir adam gövdesi sallandı, o an dünya sarsıldı. Denge bozuldu, irinler kaynadı, kanlar fokurdadı yeniden, ama bu sefer hiçbiri yerinden kalkmadı.

Koca bir adam gövdesi sallandı; küçücük bir kız çocuğu, kocaman ellerinde veda etti saflığına, adamın.

Tek tek yoldu saçlarını, özenle, tek bir tel kalmayana dek.

Tek tek yoldu kaşlarını, özenle, dişi olduğu göze gelmeyene dek.

Sonra, elini attı iki bacağının arasındaki o derin kuytuya; doğurganlığını yoldu tırnaklarıyla. Çekip çıkarttı rahmini. Elinde suçlu suçlu duran et parçasına baktı. Sustu. Doğuramadığı çocuklarının niyetine bağrına bastı rahmini.

Koca bir adam gövdesi sallandı, dünya sessiz kaldı...

Ay Kadını'08

HAFTADAN SONA KALANLAR-8

2009-12-20T13:26:00.016+02:00

ARALIK KAÇIP GİDERKEN

Soğuklar iyice bastırdı, sokaklarda uzun süre kalamaz olunca, en iyisi ya güzel bir DVD ve battaniye, ya da sinema, sergi, tiyatro arasından seçim yapmak.

Sinemalarda bu hafta gösterime giren, James Cameron’ın bilimkurgu filmi “Avatar” bu sene bir çok ödülü topalayacağa benziyor. Kurgudaki bütünlük, oyuncuların performansları , makyajlar ve çekimler görsel bir şölendi. Bu tarzdaki filmlerin büyük handikaplarından olan, yanlış makyaj ve sahne montajlarında arka plandaki kaymalar, filmde bulunmamakla birlikte; Pandora (İnsanların ele geçirmeye çalıştığı başka bir dünya) ormanındaki canlıların görsel bütünlüğü harikaydı. Film, bilim insanlarının, insanların ve Pandora’daki canlıların DNA’larını birleştirerek oluşturdukları avatarlara, zihin gücü ile hükmederek Pandora’da ki hayatı keşfetmeye çalışmaları ile başlıyor. Araştırmaya destek veren askeri ve ticari kesimin ise Pandora’daki paha biçilemez madenin peşinde olması ile işler birbirine giriyor ve araştırmacıların Pandora’daki hayatları ile gerçek hayatları birbirine karışıyor. Filmdeki ince düşünce taşları da ayrıca hoşuma gitti; Pandora’yı “başka bir dünyadan” gelerek istila eden gücün başındaki Albay, istilaya karşılık savunma için yapılan saldırıyı terör olarak adlandırıyor; Avatar Jake Sully’nin Ewya’ya ettiği duada yardım isterken, burayı gök insanlarının istila edeceği ve sonunda buraya akın akın gök insanın geleceğini, burayı da yok edeceklerini, yeşili kalmayan dünyaya benzeteceklerini söylemesi; cımbızladığım kısımlardan sadece ikisi.

Sabancı Müzesinde 19 Kasımda başlayan ve 28 Şubata kadar açık olacak olan “Osmanlı Döneminde Venedik ve İstanbul; Nam-ı Diğer Aşk” sergisini ziyaret edelim dedik geçen hafta. Bir Sabancı Müzesi hayal kırıklığını daha eklemiş olup sepetime, yoluma devam ettim serginin sonunda. Müzeden çıktığınızda “Nam-ı Diğer Aşk”ın tek anlamı İstanbul ve Venedik’in çağrışımından olsa gerek diyorsunuz, ya da yürek şeklinde çizilmiş bir Vedenik haritasından. Açıklamalardaki noktalama hataları, bir duvarda okuduğunuz cümlenin yarısını diğer duvarda bulmanız, sergilenenlerin yanlış ışıklandırıldığı için, tam ortasındaki parıltıdan göremediğiniz kısımlarını saymazsanız belki bir sergi gezdiğinizin farkına varabilirsiniz.

Sonunda yer bulmayı başarabildiğim “Sokrates’in Son Gecesi” oyununun, oyuncularının rahatsızlanması ile iptal edilmesi, seçitiğimiz oyun yerine, tiyatro kapısına kadar gitmişken payımıza düşeni izlememize neden oldu; payımıza düşen "Kral Dairesi"ydi. Oyunda, İstanbul’da bir otelde 3 ayrı çifte kiralanan bir kral dairesi ve yaşananlar anlatılmaya çalışılmış. Dialoğun pek az bulunduğu, oyuncuların çoğu maskeli olduğu için mimik göremediğimiz oyunun konusu da pek çekici gelmeyince, sonuç ilk kez, bir tiyatro oyununu zaman kaybı olarak görmem oldu diyebilirim.

Candan Erçetin’in yeni albümü “Kırık Kalpler Durağında” geçen hafta piyasaya çıktı. Albümde birbirinden güzel parçalar var, ama içlerinde öyle bir parça var ki, Candan Erçetin’i tebrik etmemek elde değil; albümdeki “Ninni” parçası. Şarkıyı benimle paylaşan arkadaşımın da söylediği üzere, şarkı “Türkiye’nin kısa bir tarihi” sanki. Dinlemenizi tavsiye ederim.

Aralık kaçıp gidiyor, yeni bir yıla girmemize az kaldı. Bir gün dönümü hayatımızda ne kadar fark yaratır; savaşlar azalır mı, açlık-evsizlik-AIDS sorunları çözülür mü, yoksa o gün döndükten sonra açıklanan yeni bilançolarla iyice artar mı bu sorunlar? Dünyayı kenara atalım kişisel hayatımızda bir şey değiştirir mi? Bir gün dönümü, daha güvenilir insanlar, daha ahlaklı bir iş ortamı, dürüst bir aşk getirir mi bize? Bilmiyorum ama umarım bu kadar kötü şeyin içinde “yalnız ruhlarımızı” beslememiz için daha güzel filmler, yazılar, oyunlar, sergiler çıkarır önümüze...

Gün dönümünüzün hayatınızı değiştirmesi dileğiyle.

Güzel pazarlar,

Tuğba Makina.

HAFTADAN SONA KALANLAR -7

2009-12-06T14:51:00.012+02:00

MIŞ MIŞTA MİŞ MİŞ

Son günlerde sigorta şirketlerinin reklamlarını takip eder oldum. Özellikle, bir sigorta şirketinin radyo reklamına takılmış vaziyetteyim; reklamda arkadaki ses “mış mışta miş miş” diye başlayıp ihmal edilen şeyleri sayıyor. Bir başka sigorta reklamında ise “kaza geliyorum demez” cümlesine atfen, kaza geleceği yere haber veriyor; reklam dizisinin birinde, arabasını park eden bir bayan, arabasının başında duran beye, arabasını birazdan boydan boya çizeceğini söylüyor.

Seçimlerde DTP meclise girdiğinde, “şimdi gelip haritanızı boydan boya çizeceğiz” dedi; eş başkanlığa oturan zât (!) ve kuyrukları, bayraklarını ve kurucularını ilan edip, savundular; “bu ülkenin askeri, terör örgütüne karşı savaşırsa kan akmaya devam eder” dediler; kaza geliyor diye borazan çaldılar; dediler de dediler. Aşırı dinci-Radikal sağcı dedikleri kimileri “mış mışta miş miş, yanlış yönlendiriliyorsunuz, demiyorlar öyle bir şey, takip etmeyin bunları size ileten kaka yayın organlarını” dediler; şövanist davrandı kimileri “mış mışta miş miş, bu ülke daha bitmedi” dedi; sözde aydınlar katillerini haklı çıkartmaya kalktı; “ordumuz var” dedi bir kesim, onu da “her yere kona kona” ekarte etti birileri; Millet ile Milliyet birbirine karıştı. Kaza geliyorum dedi, politik-(h)acılar “amannn!” dedi, “yanlış anlıyorsunuz o öyle olmadı”. George Orwell’in hayvan çiftliğini okurken, çiftliğin domuzlarının her seferinde değiştirdikleri geçmişi ve çiftlik kurallarını gülerek okuyanlara, halimizi düşünerek bir daha okumalarını tavsiye ederim; domuzlara, koyunlara, atlara dikkat ederek, hepsine ülkemizden roller biçerek. Kaza geliyorum der, politika bir tragedya değildir.

Özgürlükler ülkesi İsviçre referandumla camilere minare yapılmasını yasaklıyor*; AB durumun karşısında hoşgörüsüzlük diyor, Amerika kınıyor. İnsan hakkı, özgürlüklere saygı, hoş görü bir tek bizim gibi barbar (!) üçüncü dünya ülkelerini yontmak için gerekli olan alet edevat. Bizde yine “mış mışta miş miş” deniyor, önemli bir sürü işimiz var çünkü; İran’dan şu Uranyum ihalesini hâmimiz Obama desteği ile bir alırsak sırtımız yere gelmez , sonraaa Afganistan’a asker lazım, geri adım atıp “başkasının teröristine” karşı savaşırsak tamamlanacak kare, kendi teröristimize açılım yapmak için yollar aramak lazım... Ermenistan sınırını da kaynattık araya, ama 2009 başlarından bu yana vize muafiyeti anlaşmalarımız devam ediyor, dünyaya açılıyoruz (!). Boş verin gitsin bir şey yoktur olamaz altında zaten, maksat siyasi dialog(!).

Kaza geliyorum der mi hiç…

İyi uykular dilerim.

Tuğba Makina.

(*Fatih Akın, İsviçre'de minare yasaklayan referandum sonucundan dolayı bu ülkede gösterime girecek filminin galasına katılmayacağını açıkladı. )

ARALIK’(T)A(N) BAKMAK

2009-12-06T09:37:00.016+02:00

Kasım ayı Ekim kadar olmasada hareketli geçti. Kitap fuarı inanılmaz bir kalabalığa ev sahipliği yaptı, o kadarki bazı yayın evlerinin standlarına yaklaşmak dahi mümkün değildi. Yan salonları dolduran kalabalığa karşın aynı dönemde, aynı alanda yer alan Sanat Fuarı oldukça zayıf bir ziyaretçi kitlesine sahipti. Her sene yapılan şarap ve pasta ikramlarının bu sene olmamasından mı kaynaklanıyor, diye düşünmekten kendimi alamadım açıkçası.

Sinemalar , yayın organları aksini iddia etse de, “kuru gürültü” ile bir çok film sürüldü önümüze son zamanda. Beklenen film (reklamı bu şekilde yapıldı) 2012’nin kötü bir efekt gösterisi olduğunu düşünüyorum. Görüntülerdeki sunilik, senaryonun boşluklarının ve saçmalıklarının yanında sözü edilesi bile değil. Twilight/Alacakaranlık’ın ikinci filmi olan New Moon/Yeni Ay filmi, birinci filminin ve filmin yakışıklılarının (hangi yakışıklı demeyin bilmiyorum :) ) ekmeğini yiyecektir; ama iyi bir gişe, iyi bir film anlamına gelmiyor ne yazık ki. Filmde, kırda ağır çekim esas kız ve esas oğlanın koşma sahnesi mi istersiniz, yoksa duygusallığa bulanmış lise dönemi gençlik dizileri tadında ki yakınlaşıp-uzaklaşmalarla dolu sahneler mi, hepsini bulmak mümkün; azda olsa başarılı tarafları da var hakkını yememek gerek, vampirlerin dövüş sahneleri ve makyajlar başarılıydı bence. Dönemimizin yüksek tirajlı sanatsal aktivitelerinin kilit noktası: “Pazarlamanın zaferi”, hayal kırıklığına uğrattı herkesi. Sinemada olmasada, 2008 yapımı 2 trajedi filmi var ki, bence izlenmesi gereken filmlerden: “ The Burning Plain” ve “Seven Pounds”. The Burning Plain/ Aşk Ateşi, iyi bir kurgu ve Charlize Theron ile Kim Basinger’ın harika performansları ile kusursuz hale gelen bir film; filmde farklı zamanlardaki olaylar arasında geçişler de oldukça başarılı. Filmin konusu, Sylvia’nın annesi ve Carlos’un babasının bir karavanda sevişirken yanmaları sonucu hayatlarının trajik bir şekilde değişmesidir. Seven Pounds/Yedi Yaşam: Will Smith’in başrolünü oynadığı film, bir trafik kazası sonucu hayatını adeta diyet olarak ödeyen Ben Thomas’ın hikayesini anlatıyor. Kurgusu ve oyunculukları başarılı bir film.

Tiyatrolarda yer bulmak neredeyse imkansız hale geldi, Devlet ve şehir tiyatrolarında istediğiniz oyunu izleyebilmek için biletlerin satışa çıktığı haftayı yakalamanız gerekiyor. Benim Kasım ayı tiyatro seçkim, "Rita'nın Şarkısı"ydı;Willy Russel'ın yazdığı oyunda, Çetin Tekindor , Tülay Günal oynuyor ve Işıl Kasapoğlu yönetmenlik yapıyor; sonuç, oyun tadından yenmiyor. Açık üniversiteye Hoca olan Dr. Frank ve hem zeki hem de zıpçıktı öğrencisi Rita’nın diyalogları içinde izlemeyene, anlatılamayacak kadar çok eğlence ve düşünce taşları var. Bu arada, benim bir dahaki biletim sonunda yer bulmayı başarabildiğim Sokratesin Son Gecesi’ne ; gözüme kestirdiğim bir diğer oyun ise Şehir Tiyatrolarında oynanan Shakespeare’in “CORIOLANUS” adlı oyunu.

Farid Farjad, nâm-ı diğer “Kemanı Ağlatan Adam” bu sezon ikinci kez Ankara-İzmir-İstanbul turnesinde. Turnenin İstanbul ayağı 11 Aralık’ta.

Piyasaya çıkalı epey oldu, çıktığından beri de keyifle dinliyorum ama elimde Mesnevi varken tadı başka olduğundan sanırım, sizinle de paylaşmak istedim bu keyfi. Mercan Dede'nin Mevlana'nın doğumunun 800. yılı için yaptığı (2007de) "800" albümü, yine Mercan Dede tadında mistik melodilerle örülü ve yine seçtiği sesler bazı şarkılarda ona eşlik etmiş. Halen "Nefes" albümünün bendeki yeri farklı olsada, bu albümün lezzetini de seviyorum; benim albümdeki favorim "Mercanistan" parçası, keyifli dinleyişler dilerim.

23 Kasımda başlayan Marc Chagall - Yaşam ve Aşk sergisi 24 Ocak’a kadar Pera müzesinde olacak.

Aksanat ve İşSanat’ın Aralık ayı programları oldukça dolu ve başarılı. Her zamanki gibi Aksanat seminerlere ağırlık verirken, İşSanat’ta konserler ön planda. AkSanat’ta kaçırılmaması gereken “Doğan Yaşat - Modernist Romanın Sınırlarında Okumalar” seminerler dizisi 10-26 Aralık tarihleri arasında gerçekleşecekken; İşSanat’ta 7 Aralık günü Müşfik Kenter, Orhan Veli şiirlerini dillendirecek. Unutmadan İşSanat konserlerinde erken rezervasyonlara indirim var.

Soğuklar geldi, bir battaniyeye sarılarak ya da bir omza gömülerek DVD izlemek en garantilisi olsada, şehrin ritmini de kaçırmamak lazım. Yeni bir yıl kapıda, “Aralık”tan bakıyoruz şimdi ona, yeni başlangıçların herkese hoşça gelmesi dileğiyle…

Tuğba Makina - Aralık'09

FOTOĞRAF ALBÜMÜ

2009-11-10T17:30:00.007+02:00

Titreyen bir aynada yüzüme bakıyorum; hastalıklı bir ten, unutulmakla hatırlanmak arasında bir yerlerde sıkışmış bir geçmiş, ara sıra yüzümün tam olarak neresinde kendine yer bulduğunu anlayamadığım garip bir tebessüm ve her daim ağlayacakmış gibi duran ama hiç ağlayamayan gözlerim.

Geçen yıllar neler aldı bıraktıkları için? Bulması pek de kolay olmuyor aslında. İnsan gelenleri kolay saysa da gideni öyle kolay kolay telaffuz edemiyor. Hayatta muhasebe bir türlü tutmuyor; işin açığı, bilerek tutturulmuyor. Bir şeyler oturuyor düşüncelerin eteğine, tam da her şeyi anlatacakken; ne söyleyebiliyorsun o sıra ne de susabiliyorsun. Bu sırada insan “araf”ın neden varolduğunu anlıyor kelimeler arasında.

Herkes 365 günde bir yaş yaşlanmıyor. Bunu anladığında birkaç yaş birden yaşlanıyorsun. Anlamamak en iyisi sanırım.

Ölümlerin sırasının büyükten küçüğe doğru, doğrusal bir tarih anlayışıyla sıralanmadığını gördüğünde, zamanın gerçekten izafi olduğunu ispatlıyor aslında hayat kendi içinde.
Her baktığını, önüne dizilen yargılar yüzünden göremediğin yıllar geçip de, her baktığını gördüğün görüp de hiçbirine şaşırmadığın yıllar geldikçe anlıyorsun yaşamayı ve görmek mi daha iyi her şeyi yoksa görmemek mi cevabını veremiyorsun.

Sonunda, her kareyi sabitlemeyi seçip her daim gezerken fotoğraf galerilerini birileri, bazıları da her kareden bir galeri yapıp mecbur kalmadıkça gezmemeye özen gösteriyor. Yaşadıkça çekilecek fotoğraflar var çünkü.

Aynalar titrer de fotoğraflar titremez mi ellerinde insanın...

En net fotoğraflar ölümlerde çekilirken, acıda alınırken en yakın poz; en flu fotoğraflar düğünlerde çekilip en uzak poz oradan alınır hayatta. Ve insanoğlu gerçek yüzünü göstermemek için diğer insanoğullarına, en flu fotoğraflarından yapar albümleri aslında.

Ay Kadını - An (2008-2009)

Desteğini hiçbir zaman esirgemeyen arkadaşım Emre Küçükoğlu'na teşekkür ederim.

(Fotoğraf: Erdal Kınacı-Bir Teselli)

HAFTADAN SONA KALANLAR -6

2009-10-31T20:48:00.008+02:00

ŞEHR-İ ŞEHİRDE SON TEŞRİN KEYFİ

Ekim bitti, sonunda elimizde bolca yağmur ve üşümek kaldı, yalnız ruhlarla.

Paulo Coelho’nun yeni kitabı tam da zamanında raflarda ‘Kazanan Yalnızdır’; kazanmanın getirdiği yalnızlığı ve ödediğimiz bedeli anlatıyormuş kitap; benim kitap listeme girdi bile.

Takip edebilenler bilirler, Ekim oldukça hareketli geçti. Aksanat’ın düzenlediği Caz festivalinin ve İKSV’nin düzenlediği Film Ekimi’nin biletleri günler öncesinden tükenmişti.

Caz festivali kapsamında iki kez Babylon’un kapısında kaldığımı itiraf ediyorum, ama İlhan Erşahin’i Bahçeşehir Üniversitesinde verdiği konserde yakalamayı başardım. Müziklerinin yanı sıra oldukça keyifli bir kişilik İlhan Erşahin; bozuk Türkçesi, yaptığı espriler, saksafonu eline aldığında farklı bir boyuta geçmesi ile herkesi bir kez daha memnun etti. Ayrıca grup arkadaşları Alp Ersönmez, Turgut Alp Bekoğlu ve İzzet Kızıl’ın performansları da takdire şâyândı; tüm ekip resmen oyun oynadılar ellerindekilerle.

Film Ekimi’nde gidebildiğim filmlerde gördüğüm kadarıyla tüm koltuklar doluydu, festival havası sevenler çoğalıyor kentte ve bu bilet bulamamama neden olmasına rağmen, beni çok mutlu ediyor.

Kasım, Ekim’in boynunu bükecek olsada çok da hareketsiz sayılmayacak diye düşünüyorum.

Bugün 28. İstanbul Tüyap Kitap Fuarı başladı, 8 Kasıma kadar sürecek. Fuar alanında eşzamanlı olarak 19. Sanat Fuarı’da yerini alıyor, fuarın en keyif aldığım alanlarından olduğunu rahatlıkla söyleyebilirim; burada sanatçılarla birlikte eserlerini görme imkanı bulabilirsiniz.

9 Kasım , “Cazın Ustaları: Hank Jones Trio” konseri ile 91 yaşındaki Cazcı Hank Jones İş Sanat Kültür Merkezinde olacak. 14 Kasımda ise Ayhan Sicimoğlu Ghetto’da Latin parçalarını cana getirecek, Biletix etkinlik tanıtımı kısmında etkinliği çok güzel bir şekilde dile getirmiş: “Ağustos böceklerinin mecburen birer karıncaya dönüştüğü bu günlerde Sicimoğlu enerjisini depolamak için biletinizi şimdiden almanızı tavsiye ederiz. Ekibin 2009-2010 sezonu için hazırladığı repertuarın tadını çıkarın, çok eğlenin ve karakola düşecekseniz de fazla eğlenmekten düşün.”.

Devlet ve Şehir tiyatrolarında birçok yeni oyun var. Bahar yüzünü kışa dönerken tiyatro kaçınılmaz şehr-i şehr’de…

Ve geçen hafta çok güzel bir olay gerçekleşti, Sevgili Alper Kul’un parçaları satışa çıktı. Piyanonun neler yapabileceğini, bir karakteri/olayı nasıl formlandıracağını görebilirsiniz parçalarında; dinlemenizi tavsiye ederim. Şu an satışta olan parçaları, Doğu'daki Türk Kadını’nın yaşadığı sorunları anlatan bir belgesel için yaptığı parçalardan oluşuyor. Bunun yanı sıra myspace sayfasında diğer parçalarını dinleme imkânınız da var. Müzikleri alabileceğiniz ve dinleyebileceğiniz alanlar Facebook Shop sayfası , Myspace sayfası ve sitesi www.alperkul.com (siteyi de incelemenizi öneririm).

Güzel bir Kasım olsun hepimize, “kazanan” ruhlarımızı sonbahar kurutmadan, yakalayalım şehrin ritmini…

Tuğba Makina-31 Ekim'09

AKORTSUZ

2009-10-31T01:41:00.005+02:00

1980ler hatta 1990ların Amerikası, zenciler filmlerde başrol almaya başlar ve toplum içinde çok iyi yerlere gelebildikleri “göze sokulmaya” çalışılır; günah çıkartma, aktif göstererek pasifize etmek, alet etmek… Neresinden ele alırsanız alın, neticede iyi niyetli olduğunu düşünmüyorum şahsen. Toplumumuzdaki, öne çıkartılmadan-öne atılan bayanları, özellikle de basında, bu duruma benzetiyorum. Habertürk’te yeni bir program başlamış Sınırsız… Cuma akşam denk geldim, program konusu itibari ile ilgi çekici olabilir tabii ama siyaset içeren bir programda sırf bayanlara bir alan oluşturulması, ayrıldığımızı ve yine beraber yapamadığımızı, “cinsiyetlerin bakış açıları” seçildiği ve burada da ayarı yakalayamadığımızı gösteriyor sanki. Futbol programlarından sonra siyaset programlarını da bayanlara bırakmayı lütfetti erkeklerimiz; Özgürlükleriniz, özgürlüklerimiz, çünkü siz bizim reytingimizsiniz.

…

Zülfü Livaneli CNN Turk’e canlı yayına bağlandı geçenlerde “… bana deadline bildirmediler” dedi, ikinci kez yıktı beni, ilkinden bahsetmek bile istemiyorum. Ardından spiker telefon bağlantısı sona erince piyasalara bağlandı ve yoruma başladı “…flexibilitenin fazla olduğu bir gündeyiz”... Uzmanlık alanı psikoloji olanlar daha iyi bilirler, iletişimde alıcılar ve vericiler vardır, alıcı ile verici uyumsuzsa iletişim gerçekleşmez. İletirsiniz alıcı bunu alır bunda sorun yok tabii, ama hatalı iki durumda var; iletirsiniz karşıdaki al(a)maz, ya da iletmezsiniz iki durumda da ilet-iş-mek gerçekleşmiyor. Sonra birileri, spikerden sonra bir adam çıkartıryor aynı ekrana, anlamadığınız cümlelerle size nasıl birbirinizi daha iyi anlayacağınızı ve bu şekilde sorunlarınızı daha kolay çözeceğinizi anlatmaya başlıyor.

…

24 Ekim Taksim – Uluslarası iklim eylem günü bugün, Taksim’den Galata’ya yürüyor gençler; ellerinde pankartlar, ağızlarda sloganlar, önde ardda polisler ve medya… Galata’da basın açıklamalarını da yapıyorlar ve gösteri bitiyor, yorulmuşlar, sohbet-muhabbet, yakılan sigaralar, yere çökmek isteği… Kalabalık açılıyor, ayrılıyorlar birbirlerinden ve tek tek görmeye başlıyorsunuz insanları, tanımlaması uzun ama bir örnek gerek, birinin elinde Filistin bayrağı var; insan düşünüyor, bu eylemin mantığı mı önemli bu kişi için yoksa “gençlik her şeye mi karşı?”; bir gösteriden çıkıp diğerine mi gidiyor film seansı misali. Çoğunun iyi niyetlerinden şüphem yok ama tam bilgiye ulaştıklarından var; gösteri illaki Kyoto Protokolüne bağlanıyor sonunda, imzalayın kampanyasının olduğu sitede bile anlaşmanın metni var, bir okusalar, ah okusalar! Karşı çıktıkları nükleer santraller neden kurulmaya çalışıyor hala ülkede, bir anlasalar…

…

29 Ekim Dolmabahçe resepsiyonunda pastadan Atatürk çıkartıyorlar… Dansöz dünya! Kimsenin tepkisi yok.

….

Teröristler şehre iniyor; “pişmanlık yasasından yararlanacaklar” diyor birileri, ama onlar pişman olmadıklarını söylüyorlar.

…

Bir domuz gribidir aldı başını gidiyor. Can derdine düşürülüp, tasfiye ediliyoruz gündemden. Bu arada anlaşma yapılan ilaç firmaları, aynı kuş gribinde gripten önce ülkeye girdikleri gibi usul usul giriyorlar, oturuyorlar yerlerine. Amerika’da bir genç domuz gribi aşısından felç oluyor, Obama çocuklarına bu aşıyı yaptırmıyor, kimse yan etkisini bilmiyor… Biz n’apmıyoruz? öpüşmüyoruz, korunuyoruz; illaki aşı olun çeşnicibaşları diyoruz …

...

Dağdakiler “Domuz gribi” olmuş şehre iniyor, şehirdekiler domuzdan mı gripten mi bilinmez kaçıyor; Atam dirilmiş, pastadan çıkıp şaka yapıyor gençliğe “Cant belive my eyes” diyor; Pelin Batu tarih, moda, sanattan sonra yeni ekürisi Nagehan Alçı ile politikaya el atıyor… Evlinin evi, köylünün köyü, yılanın deliğinin belli olmadığı yerde akortta tutmuyor.

Tuğba Makina-31Ekim'09

KAPI

2009-10-11T09:02:00.001+03:00

Bir kapı ister üstünden kilitlensin, ister üstüne, güvenle kapatır çokgenin son köşeşini.

Ay Kadını' Kapı düşleri

SONBAHAR hoş geldi bize SANAT getirdi

2009-10-05T21:50:00.019+03:00

Haftadan sona bir sürü şey kalmıştı ama benim payıma düşen yüksek ateş ve burun akıntıları olduğundan bir şey yazmak gelmedi içimden. Şikayetçi değilim, uzun sürmedikçe arada hasta olmak lazım, izlenmedik çok film, okunmadık çok kitap var daha. Hayli hareketli bir aya girmenin keyfini yaşarken tokatladı İstanbul’un güvenilmez havası beni, ama benim kendime gelmem için yapmış, teşekkür ediyorum O’na.

Ekim geldi hoş geldi, Devlet Tiyatroları ve Şehir Tiyatroları 1 Ekim’de perdelerini açtılar; Film Ekimi, Akbank 19. Caz Festivali biletleri satışa çıktı; yeni filmler geldi sinemalara; sergiler kapılarını açtığının haberini verdi, sanat atölyeleri eğitimlerine seminerlerine başladılar...

Devlet Tiyatroları bu sene perdelerini yeni oyunlarla açtı, sloganları 60. Yılda 60 yerli oyun, geçen senelerden devam eden oyunlarda olacak tabii ki; Devlet Tiyatroları İstanbul prömiyerini Behiç Ak’a ait “İki Çarpı İki” adlı oyunla yaptı. İki ayrı çift ve iki aynı ilişkiyi anlatan ilginç bir deneme. Takdiri bize düşmezsede 5 üzerinden 5 lik bir oyun olduğunu söyleyemeyeceğim. Benim bir daha ki perde planım “Bir delinin hatıra defteri” . Şehir Tiyatroları da oldukça canlı bir dönem geçireceğe benziyor, kaliteli birçok oyun var özellikle Kabare’yi izlemeyenlere tavsiye ederim, oldukça lezzetli bir müzikal. Biliyorum ki ‘kara müzikal’ diye bir tür yok ama ben çıktıktan sonra böyle isimlendirdim oyunu. Tek başına oyuncuların performansları için bile izlenmeye değer bir oyun, açık havada izleme keyfinden kış nedeniyle mahrum kalınsa da kaçırmayın derim.

Akbank Sanat “Şehrin Caz Hali” ile yine birçok ustayı İstanbul’a taşıyor; Cecil Taylor, Joe Lovano, İlhan Erşahin, Fahir Atakoğlu, Rıchard Bona isimlerden sadece birkaçı. Ayrıca söylemeden geçemeyeceğim festival filmi her zamanki gibi harika, izlemeyenlere tavsiye ederim.

İKSV sponsorluğundaki Film Ekimi bu sene geçen senelere göre daha az gösterimle karşımızda gibi geldi bana (geçen senelerdeki programlara ulaşıp kıyas yapma imkanı bulamasamda). Benim listemde: Atonement / Kefaret filmi ile beğendiğim senaryo yazarı Christopher Hampton’un filmi AŞKIM/CHÉR; Piyano filmi ile Cannes tarihinde Altın Palmiye'yi kazanan tek kadın yönetmen olan Jane Campion’ın son filmi olan ve İngiliz şair Keats'in yaşamının son yıllarını anlatan PARLAK YILDIZ/BRIGHT STAR; 2009 Berlin Gümüş Ayı: En İyi Erkek Oyuncu, Ekümenik Jüri Özel Mansiyon ödülü sahibi olan ve sıradan yaşamlar sürdüren Fransa'da yaşayan Osman'la İngiliz Channel Adaları'nda yaşayan Elizabeth'in öyküsünü anlatan LONDRA NEHRİ/LONDON RIVER; Theo Angelopoulos'un uzun süredir beklenen son eseri, Ağlayan Çayır'la başlayan üçlemesinin ikinci filmi ZAMANIN TOZU/SKONI TOU CHRONOU; Hong Konglu yönetmen Johnnie To'nun son filmi olan klasik bir intikam filmine benzese de beni cezbeden İNTİKAM PEŞİNDE/VENGEANCE var.*

İstanbul Modernde 11 Eylül'de başlayan Sarkis'in Site sergisine gitmeyenler içinse son tarih 10 Ocak 2010. Sergi yaşam alanları ile şekilleniyor ve sanatçının son 50 yıllık çalışmalarından besleniyor.

Liste oldukça kabarık hepsine gitmek mümkün olmasada ben bir seçki yapacağım kendime, okul zamanlarımı özleyerek. Üniversitede bir güne peş peşe biletler alırdık, Ekim'i yaşayabilirdik tam anlamıyla, şimdiyse Ekimde şehir tatil olsun istiyorum, hiçbir şey kaçırmamak adına.

İyi Ekimler, tadını çıkarın...

Tuğba Makina

(*Filmler ilgili yorumlarda festival özetlerinden faydalanılmıştır.)

BİR BEN

2009-09-22T19:43:00.018+03:00

Kim olduğumuzu hangi cümleler anlatır?

İş görüşmelerinde, tanışmalarda "kendimizden bahsettiğimizde" hangimizden bahsederiz? İçimizdeki hangi "kim" dir, yaramazlıkları yapan, başarıları elde eden, kızan, hırslanan,aşık olan? Ben de bilmiyorum cevaplarını…

Bir Çernobil Eylül'ü doğmuşum, bu nedenle doktorum, ne zaman şikayet edecek olsam, "siz Çernobil çocuğunuz sizin metabolizmanız normal tepkiler vermeyebilir" der, gayet ciddidir bu konuda ve çok da normal olmadığım konusunda.

Her daim yaramaz bir çocukluğun ardından, kimsenin ummadığı bir şekilde başarılarım olmuş, kendi çapımda, ki hiçbir zaman yetinmememe neden olan da buymuş sanırım. Beklenmeyeni yapmak ve her şeyi kendi yapma isteği.

İlkokulun ilk günü babasını okuldan kovan, hiç durmadan konuşan ve soruları ile herkesi çıldırtan bir çocukluğun ardından, birdenbire büyüyen bir kız çocuğu olmuşum, erkek gibi tabir edileninden. En büyük hayalim MIT’e girmekmiş sanırım; büyüyüp vazgeçmişim, iyi ki de büyümüşüm.

Sürekli “ajansların” takip edildiği, her daim siyasetin ev işlerine karıştığı, bir ailede büyümenin etkisi midir bilinmez, hep sevmişim “ajansları” ve yaşamı takip etmeyi. Hayata kafa tutma dönemimi atlatıp da, karşımdakinin anlayabileceğinden fazla bir şey söyleyemeyeceğimi öğrendiğimden beri, “dolu düşünüp boş konuşur”, içime susarmışım bazen de.

Hayata hazırlanmaya çalışırken hayatın bazı sınıflarından atılanlardanmışım. Üniversite sınavına hazırlanırken dikkatim dağılır diye, üniversitedeyken zamanım yok diye aşık olmamışım. Bu da seçilir mi demeyin, iyi kaçarsanız bulamıyor sizi :)

Kitaptan geçilmeyen, küçük balkonundan ufakta olsa denizi gördüğüm bir evde Pazar sabahı elimde çayım, kitabımı okumanın hayalini kuruyorum, kendime döndüğümde. Yaşama hırsı ve bıkkınlığı bir araya geldiğinde ise huysuzlaşıyorum.

2 sene kadar önce üniversite eğitimim boyunca gözümde büyüttüğüm o iş kadını olmuş, kısa bir süre içinde ise tepe taklak düşmüşüm yüksek topukların üzerine. Hiç okuyamamış gibi içimde takınır, gördüğüm üniversite kapıları, öğrenci muhabbetleri, üzülürüm zamanından önce mezun olduğum okuluma. Hayal kırıklıklarım yolumdan döndüremese de yavaşlattı epey, hayalini kurduğum iş kadınının epey gerisine attı beni, ama o kadının hayalini kurduğu “Atlantis”in bir muadili bile yokmuş meğerse iş-yüzünde.

Gittiğim iş görüşmelerimde, tavsiye edilenin aksine hiç rol yapmamış, laf kalabalığı belki ama hiç yalan söylememişim. Okuldan yeni çıkmış idealist insan tavrı ve topukların üzerine düşme endişesi ile bahsetmişim kendimden; ortaokul balosundan bu yana yaptığım, özellikle de kendime yaptığım ve bir türlü takmadığım takılardan; ne zamandan beri yazdığımı bilmediğim yazılardan; üniversiteden beri çektiğim fotoğraflardan; kitapları ne kadar sevdiğimden; saygısızlığa tahammülsüzlüğümden... Sonunda, iş görüşmelerimden birinde yönetici obsesif olduğuma karar vermiş, doktorumsa her metropol insanı kadar obsesif olduğumu söylemiş, hangisi yanılıyor umursamıyorum. Sanırım bir de bu var, hiçbir vakit çok umursamadım ne düşünüldüğünü, hele de yanlış anlaşıldığıma neredeyse eminsem.

Hayatıma girmeye çalışan herkes o veya bu nedenle duvarlarıma çarpıp düştüğünde, şikayet etti, duvarlarımın kalınlığından. Bu doğru mudur, yanlış mı? herkesin bir yorumu oldu. Kızanlar kızdıklarına, takdir edenler ettiklerine pişman oldular bir zaman sonra. Ben gülümsedim.
Ben modifiye etmemiştim ki bunu hayatımda, kendimi bildiğimde böyleydim.

Sanırım tam da bu yüzden çözememiş insanların çoğu, neden bu kadar çok güldüğümü, eğlendiğimi, sinirlendiğimi, şiddetle savunduklarımı, hiçbir şeyden yetinemediğime ama buna karşın memnuniyetsiz de olmadığıma.

"-Miş"li geçmiş zamanla anlatmam garip gelebilir bazı şeyleri ama sadece “bir ben”den bahsettim size, içimde ki "bir"den. Şimdi geri çekilip izleyebiliyorum onun adımlarını, dolayısıyla o hem "ben" hem de tamamen ben değil. Budur zaman kayması gibi görünen yanılsamanızın nedeni.

Şimdi yazıyı sonlandıran içimdeki hangi ben bilmiyorum, hele bugün hiç. Beni tanıyanlar, tanıdıkları bana göre değerlendirip, gülüp “yok daha neler “ , kızıp “evet..evet...bu işte " dediklerinde ise yanılacaklar yine.

Ay Kadını'09

KAN NİYE AKAR Kİ?

2009-09-12T20:32:00.005+03:00

Son hikayesini yazmıştı. Kalemini masaya bıraktı, ellerine baktı, elleri halen annesinin cansız bedenine bakan çocuğun elleriydi; kanlı, nereye sığacağını bilemeyen.

Annesi öylece yatıyordu yerde, sere serpe, eteği kıvrılmış bacakları gözüküyordu, oysa ne ağır kadındı. Uzanmazdı kimsenin gözü önünde, eteği de normalde hiç açılmazdı. Karnındaki kana iki elini bastırmış öylece yatıyordu. Oğluna bakıyordu, gülmek istiyordu, olmuyordu. Karnındaki kandan süzülüyordu sanki hayat.

Ufacık bir oğlan çocuğu ayakta durmuş, sere serpe yatan annesine bakıyordu; anlam veremiyordu olanlara. Kan neydi ki? Neden akardı? Düşmeleri geldi aklına, dizlerinin kanaması, kendi hiç böyle yatmamıştı. Düştüğünde canının yandığını anımsadı bir an, ağlamaya başladı. Annesinin parmakları arasından kanlar sızdıkça, O’da annesinin saçlarını okşuyordu. Bir yeri acıdığında annesi böyle yapardı hep, O’da hemen gülümserdi, annesi neden gülmüyordu? Yoksa bu oyunu unutmuş muydu?

Bilmiyordu, anlamıyordu olanları.

Çok ses vardı, etrafa ışıklar düşüyordu; kibritler yağıyordu sanki başından aşağı. Korkuyordu. Annesinin erkeğiydi ama o, babası gidip de dönmediğinden beri annesi böyle derdi, erkekler korkmaz derdi.

Bir an bir gülümseme yayıldı annesinin yüzüne, güldü oğlan çocuğu,acısı geçmişti annesinin, direnmiyordu bedeni artık. “Annee!” dedi, cevap gelmedi. Gülümsüyor ama cevap vermiyordu annesi. Ayağa kalktı oynamaya başladı çocuk, annesi bu sefer kesin bir şey yapacaktı. Ayağı annesinin yeleğine takıldı, avuçlarına bastı annesinin ufacık ayaklarıyla. Eğildi ellerini öptü canının acısı geçsin diye, özürler diledi. Oysa can kalmamıştı.

Sarıldı annesine, burnunu göğsüne gömdü,arkadaşları ile yaptıkları yaramazlıkları anlattı, “Bir daha yapmayacağım anne, küsme, söz veriyorum!” dedi. Burnunu çekti. Annesinin karnından artık akmayan kana elledi. Ellerine bakarak kaldı öylece, “kan niye akar ki?” diye düşündü, ya da “neden akmaz?”.

…

Otuz yıl geçmişti, elindeki kanın anlamını bilmeyen çocuk halinin üzerinden.Otuz yıl; yetim yurtlarından askeri kamplara. Yazarak geçirmişti bu yılların çoğunu. Annemin akamayan kanını yazacağım demişti; akamayan kanını, açılan bacağına bakarken nasıl utandığımı, ellerimdeki kanı yüzüme sürüşümü; otuz yıl, çalar saat sesinden bomba diye uyandığımı, hiçbir kadına dokunamadığımı, hiçbir cenazeye gidemediğimi yazacağım.

Otuz yıl sonra hikaye bitmişti işte. Ve elindeki kalem ile silah aynı anda düşmüştü yere. Göğsündeki kana baktı, iki eliyle yaranın üzerine bastırdı. Sanki halen ellerinde annesinin kanı vardı.

Masumiyetleri kirletilen tüm çocuklara…

Ay Kadını'2008-2009

ACEMİ KADIN

2009-09-12T03:40:00.007+03:00

Bir gitar teline takılı kalmıştım ki, çıkmaya çalışırken şarap kadehinin içine düştü gözlerim; arkamdan beni izleyişini bilmezlikten gelip çıkmaya çalıştım kadehten, teller boynuma dolandı.

Es vermeden vurmaya başlayınca içimdeki kırmızı parça, en olmayacak yerde ve zamanda, gözlerimi kurtarmak için sırf , yeminimdir, içtim o şarabı ve peşinden dolanları.

Dudağının kenarında oluşan küçük oyuk ile başladı her şey, itirafımdır, orda düştüm rüyanın içine; ve ilktir farkına varmam kadınlığımın böylesine.

Merakımdan çıktım kadehimden ve daldım votka kadehinin dibine; oysa votka yalancıdır, buruktur tadı, emek yoktur şarap gibi ya, bilmedim,bilemedim, acemi kadınlığımdan olsa gerek, duyumsayamadım yasak gelişini ve her rüyanın uyandığında bitişini.

Ay Kadını' Üzüm hasadı

Resim : Mitolojide yer alan Psyche ve Eros hikayesini temsilen William Bouguereau tarafından yapılmıştır.

LEKE

2009-08-25T21:23:00.001+03:00

Kara kaçtı burnuma

Bir sarsıntı aldı bedenimi

Sarsıntı ile geçmeliydi her şey

Geçmedi

Elimle sildim burnumu, olmadı

Beyaz, kenarı oyalı bir mendil çıkardım sonra

Lekelendi mendil

Kara oldu kenarları

26.04.09 Ay Kadını

HAFTADAN SONA KALANLAR -5

2009-08-16T19:10:00.009+03:00

MEÇHUL BİR DURAK

Güzel bir akşam üstü. Hava yeni yeni kararıyor. Gökyüzü pembe mavi bir ebruli misali, saat 7 civarı, otobüs bekliyorum. Hava sıcak, otobüs gelse artık ve devam etse bu koşuşturma. Beklemek ağır geliyor, koşmak beklemekten daha az yorucu sanki bu şehirde.

Tam arkamda yaşlı bir teyze, yorgun bedeni “gel artık” diyor otobüse. Çok geçmeden otobüs geliyor , teyzeyi önüme geçiriyorum, otobüse biniyor. Yerine otururken de bir “offf” çekiyor.

Karşısına oturuyorum yol uzun. Kafasını otobüsün camına dayıyor, gözlükleri ağırlık yapıyor sanki yüzüne. Yüzü, gözlerindeki mana uykuya doğru yaklaştıkça daha bir eğiliyor yere. Yüzündeki çizgilere takılıyor gözlerim, her geçtiği yolun gölgesi kazınmış sanki yüzüne. Ruhuna iz yaptığından belki de yolları sevmediğini belli ediyor, ara sıra açtığı gözleriyle “daha ne kadar kaldı?” diye sorarak. Elleri, unutmak istermişçesine yaşananları, yazgısız; buruşmak isterken cesaret edememiş ve orta bir yerde kalakalmış çizgileri sanki.

Otobüsün freni ile irkiliyorum. Yol bitmiş... Otobüs boşalıyor, teyze ben onu düşünürken çoktan gitmiş. Oturduğu koltuğa bakıyorum, hayatımızdan kaç kişi biz onu düşünürken, düğmeye basıp, meçhul bir durakta iniyor düşünüyorum. Anlamsız ama bir o kadarda acı bir gülümseme yayılıyor yüzüme.

Gökyüzüne kaldırıyorum başımı, masmavi olmuş, havada hafif bir esinti. Gülümsüyorum.

Bir Pazar daha bitiyor , bu anımı yazarken ve Ağustosun bitmesini bekliyorum dört gözle. Eylül gelse artık (Eylül sevenlerdenim ben, Eylül çocuğu olduğumdan belki de...) hafif hırkalarımızı giysek; esintiden ürperirken birer çay içsek boğazda; İstanbul’un o bitmeyen festivalleri, söyleşileri, sergileri başlasa. Beklemek yakışmıyor bu şehre, koşmaya başlasa yeniden, hepimiz birer birer kaybolsak sokaklarında ve kaybetsek sokaklarını her geçişimizde. Meçhul duraklarında, tanımadığımız insanlarına gülümsesek yanımızdaki insanları tanıdığımızı sandığımız ve onları yabancı saydığımız yanılgısıyla.

Haftadan Not: Milliyet Sanat’ın Ağustos ayı hediyesi olarak “Les estinées Sentimentales / Alın Yazısı” adlı filmle karşılaştım, izlerken (ve izledikten sonra) gerçekçilikten çok, aşırı duygusallık üzerine kurulu bir film olarak değerlendirsemde, harkulâde değil ama izlemeye değer bir film olduğunu düşünüyorum. İlgililere duyurulur :)

Güzel pazarlar,

Tuğba Makina

HAFTADAN SONA KALANLAR -4

2009-08-09T14:33:00.013+03:00

CEVABI BELLİ BİR MERAK

“I am because we are” Madonna’nın öncülüğünde Malawi’de yaşayanların , özellikle çocukların yaşamını anlatmaya çalıştığı başarılı bir belgesel.

Çocukların büyük kısmı ailesini yaygın olan hastalıklar tifo, kolera ya da AIDS nedeni ile kaybetmiş, çocukların da büyük bir çoğunluğu AIDS hastası ve bu çocuklar ailelerini kaybettikleri için yetimhanelerde yaşıyorlar. Ülkede gelir kaynakları çok kısıtlı ve görüldüğü kadarıyla birçok Afrika ülkesi gibi inanılmaz bir fakirlik içinde. Erkekler kazanabildikleri ile alkol alıyor, çocuklar sokaklardaki lağımların içinde oyun oynuyor, AIDS ile yaşanabilmesi için gerekli olan ilaç yoksulluktan alınamadığı için çocuklar aileleri gibi ölümü bekliyorlar. Tahmin edersiniz ki suç ve fuhuş oranı çok yüksek ; daha fazlası için belgeseli izlemek ve birazda araştırmak lazım. Fakat belgeselin sonunda verilmeye çalışılan bakış açısı oldukça ilgi çekici ve kanımca en güzel yeri; “sen istemezsen kimse sana yardım edemez” üzerinden buna kendi güçleri olduğunu söylüyorlar. Kurban psikolojisinden çıkıp yardım istemek yerine bir şeyler yapmaya çalışmamalılar, elbetteki bu çok zor fakat gelen yardımlarla dirilmeleri bence zaten imkansız. Çünkü gelen yardımların diriltmek değil, “hasta olarak” yaşatmak için olduğuna inanıyorum.

Belgesel boyunca buraya yapılması gereken yardımlardan bahsediliyor, Madonna bazı yardımlar yapıyor, sonunda gülen yüzler “I am because we are” diyorlar peşi sıra. Yardım edilmesi gerektiğinden bahsediyorlar, tıpkı diğer “yardım kuruluşları gibi” kameralar açıkken yardımlar toplanıyor, yapılan yardımlar kare kare fotoğraflanıp arşivlere konuluyor; mutlu insanlar var her bir karenin içinde. Aynı ülkeler insanlara hem AIDS'li iğne hem ilaç dağıtıyor, aynı bölgeye hem silah hem barış kuvveti gönderiyorlar, fuhuş için yasalara göre “çocuk” olanları toplayanlarla buna karşı savaş açanlar aynı. Bu yardımlar zihnimde iyi niyetten çok Marshall yardımını çağrıştırıyor ve merak ediyorum kameraların ışıkları söndüğünde bu insanlar halen mutlu mu?

Iyi pazarlar, sorularla dolu günler dilerim...

Tuğba Makina

(Belgesel ve Malawi'ye yapılan yardımlar hakkında bilgi için:

I Am Because We Are

Raising Malawi )

NEFESLERİNİ YAŞAMAK İÇİN AL

2009-07-31T09:47:00.005+03:00

Büyümek mi istiyorsun küçük kız?

Hem de çabucak öyle mi?

Zaten büyüyeceksin, biliyorsun değil mi?

Ama yine de hızlı büyümek istiyorsun demek. Neden peki?

Daha özgür olmak için mi! Sınırına sığmayan insan için özgürlük görünmez bir çizgidir; ne kadar büyürsen büyü sınırını aşmadıkça özgür hissetmeyeceksin kendini. O sınırı aştığında ise masumiyetler çoktan yitirilmiş olacak. Hepsini yemek istediğin o çikolatayı, kimse karışmadığında sen yemek istemeyeceksin zaten; başkaları kararlarında senden daha baskın olacak çünkü. Aşmak istediğin sınırları daha dar alanlarda sen çizeceksin “basit” nedenlerle.

Daha çok insan tanımak mı ?

Tanımak istediğin insanların yüzleri eskidikçe sen o yüzlerin gerçek hatlarını fark etmeye başlayacaksın , üzüleceksin küçük kız. Tanımak istediğin simalar “tanıdık” oldukça kelimeleri kalbini kıracak, bakışları ile hayata lanet edeceksin bazen.

Sonra… hiç hesaba katmadıkların var , büyümek isterken. Kendi kararlarını ve kararlarının sorumluluklarını alman gerekecek. “Ben demiştim” diyecekler yüzüne veya ardından peşine duyduğunda inan(a)mayacağın cümleler kuracaklar. Zamanla sende alışacaksın tüm bunlara tabi ki ve duymamayı öğreneceksin söylenenleri ya da inanmamayı. Kendine yalanlar söylemeye ve bunlara gönüllü olarak inanmaya başlayacaksın. Evet sen büyürken değişeceksin ama değişen sadece istediklerin olmayacak. Bunları kazanabilmen için güveninden, masumiyetinden ve daha birçok şeyden feragat etmen gerekecek. Büyüdüğünde ve yeni insanlar tanımaya başladığında bir daha düşünmeden sarılamayacaksın kimseye. Güvenmek isteyip, gözlerini kapadığında, başını yasladığın göğüs hiçbir zaman anneninki gibi emin olmayacak.

Gerçekten büyüdüğünü hissettiğinde, istediklerini yapabilecek yerde olacaksın, olgunlaşmış, gücünü görmüş ve hayatın aksine masumiyetini korumuş olacaksın belki de. Ama pişmanlıkların olacak senin de.

Şimdi sen iyisi mi beni dinle; sarıl istediğine, istediğin kadar yüksek kahkahalar at,yaramazlık yap, dizlerini yarala, özür dile. Güvenebildiğin bir omuz bulduğunda yasla başını, en çok da anneninkine. Arada ağlamayı da unutma ama, hem de çığlık çığlığa; büyüdükçe istediğin gibi bağıra çağıra ağlayamayacaksın bile, içine akıtırken gözünün yaşını kahkahalar atmak zorunda hissedeceksin kendini bazen. Yapmak istiyorum diye kurduğun cümleler “yapmalıyım” olacak zamanla.

Hayat biz geriye doğru yaşamak istesek de bazen, ileriye doğru akıyor; büyüyeceksin. Hatta o kadar büyük bir kız olacaksın ki yaşadığın günlerin bazılarını silmek isteyeceksin hayattan. Şimdi nefeslerini büyümek için değil, yaşamak için al olur mu? Küçük bir kız olabilmek hayatta ki en güzel şey aslında, inan bana.

Ay Kadını'Geçen Zaman

HAFTADAN SONA KALANLAR -3

2009-07-26T13:20:00.004+03:00

ZAMAN KAYBI

Birkaç haftadır ara vermek durumunda kaldığım Pazar yazılarından biri ile sonunda yeniden buradayım.

Çoğumuz Simurg Efsanesini hatırlar, serüvendeki kuşların aradıkları “Simurg” (Otuz Kuş) kendileridir, ancak serüvenin sonunda anlarlar.

İnsanoğlu dışarıyı izlemekten, kendine bir “baş” aramaktan, dönüpte kendine bakamamış bir türlü yüzyıllar boyunca; ya bi sevgiliden medet ummuş ya efsanelerde bir ilahtan ya bir şeyhten(coğrafyasına göre değişen bir “baş”tan).

Son zamanlarda mı böyle sadece bilinmez ama paradan farklı bir şey değil özünde insanoğlu için mutluluk. Alırsın yaşarsın ve biter. 21.yy'da her şey tablet şeklinde nasıl olsa hayatımızda. "Aslında hiç de mutlu değilim" le başlayan ve sonu malum cümlelerle biten üstü kapalı merhamet dilenen VAKUR insanlarla dolu değil mi hepimizin çevresi? Her gidişin ardından en fazla bir hafta süren ağlamalar sonunda hür kahkahalar ve hayata yeni konuklar, bu değil mi hepimizin şu sıralar yaşadığımız? Hangimiz yaptığımız işten, yaşadığımız hayattan memnunuz?Hepimiz vadinin birinde düşüyoruz,Bülbül, Papağan, Kartal ve diğer kuşlarla benzeyen yönlerimiz var tabii ki ama kimimizde yolu geçmeden varış noktasına ulaşmak istediğinden yine kendine yeniliyor.

Belki de metropol handikapı bu telaşların hepsi. Hayatın serüven olduğunu unutturan , tam ortasında bulunduğumuz yol; o da hayatın kendisi ya; biz varışa kilitlendiğimizden sadece harcıyoruz onu. Çoğumuz serüvenin sonuna geldiğinde olup bitenin farkına varıyor. Serüven güzelde, Simurg olabilenlere yapılan haksızlığı kaldıramıyor zihnim.

Bilge olmak için çaba harcayanlara, elindeki bilgi ile yetinemeyenlere bencil/aç gözlü olarak bakılmasını anlamlandırmak ağır geliyor zihnime. Duyduğuna inanan ama kaynaklara itimat etmeyen, her yerden yarım yarım kırıntılar toplayıp nutuk atan sonra düştükleri vadiden, "bana bu kadarı yeter" diyip yalancı şükürlerle kenara çekilmiş gibi görünerek, mürit arayanlara itimat edilmesi tarihin tekerrür mekanizmasının ne denli güçlü olduğunu sokuyor gözüme ne yazık ki.

Bu yüzyılın Simurg’ları (umut o ki hezar* olsunlar) bir dahaki yüzyılın değeri anlaşılmamış yazarları, müzisyenleri, bilim adamları... olacak yine. İnsanlığın ders almaması ne acı bir zaman kaybı.

(*Hezar(Farsça): Bin)

İyi pazarlar,

Tuğba Makina

KELEBEK

2009-07-24T23:58:00.007+03:00

pembe beyaz bir dünyanın içinden çıkıp geldim
bakış denen şey çarptı tenime ilk kez
ne de çirkindim

zamanla kısıtladılar ömrümü
görece benden uzun yaşayanlar

ölümüm doğumumdu
güzelleştim

uçmaya başladığımda
dayanamayıp pullarıma ellediler
dokunduklarında eriyordu kanatlarım
görmediler

Ay Kadını - kanatların döküldüğü zaman

OYSA SEN HEP SARHOŞTUN

2009-07-21T21:58:00.003+03:00

Aşk , dudağındaki votka tadı
Almaya kalkmasaydım onu
Duruyor olur muydun halen orda?

Zaman dediğin döner bir hâle
Ki buluşturdu bizi
Aramıza duvar koyan da O muydu ki?

Oysa sen hep sarhoştun …

Mucize, olmayacağını bilerek beklediğimiz
Olmayacağını bilirsek neden bekleriz
Ki zaten beklenmedik anda gelir

Rüya, uyandığında biten hayat dilimi
Hayatta yer alıyorsa , nasıl biter biz ölmeden ?
Bedenin ölgünlüğü ile ölmüyorsak eğer
Nasıl biter o rüya?

Rüya dudağındaki votka tadı
Döner bir hâle Zaman
Aşk Rüyaya dokumak isteği
Mucize dokunabilmek

Tatmaya kalkmasaydım dudağını
O hâle yine de değer miydi
Sarhoş ve çıplak tenlerimize?

… Oysa sen hep sarhoştun

Ay Kadını – Haziran’09 (muhtelif zamanlar)

YAMALAR VE YIRTIKLAR

2009-07-04T20:29:00.000+03:00

Hayat eskir, eskir ama eskimek değişir insandan insana, zamandan zamana.

Gençken zamanın geçisi eskimeyi, eskimek yıpranmayı yavaş yavaş yok olmayı anlatır insana. İlmek ilmek çekilirken hayat damarlarından, zamanın geçişinin yara berelerini yamamaya çalışır insan. Hatıralar gençliğe dair ama eskiye aittir. Geçilen yollar gidileceklerden güzel görünmeye başladığında gözlere, geri saymaya başlar zaman.

Eskiyen bir kılıfın içinde zaman aktıkça çeken bir yaşam vardır, sanki. Yamadıkça yırtılır, yırtıldıkça yamanır bir yerleri. Her iz bir bedeldir aslında.

Burun hizasından alnında derinleşen çizgiler hangi savaşın artıkları, şimdi hatırlamazsın bile belki; ya göz kenarlarındakiler? Sağ göz kapağın ne zaman düşmüştü, hatırlar mısın hangi geçmez sandığın gecenin sabahında? Sağ elinin üzerindeki yara izi, dostunun ölüm haberini aldığında yumruk attığın camdan hatıraydı değil mi? Karnındaki yırtıklar kızının hayatına attığı çiziklerden biri; sağ elindeki orta parmağının sol yanındaki nasır kalem tuttuğun zamanlarda katılaşmıştı; gözlerinin gülüşü çok değişti annene göre , artık daha sınırlılar değil mi, daha bir hesaplı?

Yaşam akıp gidiyor derken , yanılıyordun belki de. O akmıyor, sızıyordu içine, nefesine, saçlarına, ilmek ilmek seni başka birine dönüştürüyordu; bazen aynaya baktığında tanıyamadığın, sesini duyduğunda yadırgadığın, soluksuz kaldığında korktuğun, bir başkasıymışçasına hareketlerine hayret ettiğin birine. Eskir neticede insan, maddenin tabiatıdır eskimek, ki manada eskir, eprir zamanla; hatıraların gibi. Bir zamanlar attığın sloganlar, savunduğun(u sandığın) idealler, sevdiğin adamlar gibi.

Eskimişsindir ama trajikomiktir eskiyi özlersin. Eskidikçe eskiye duyulan hasret derinleşir.

Ama eskimek değişir maddeden maddeye, manadan manaya. Elinde kalan ya kırık dökük birer parça ya da bir antikadır sonunda.

17.03.09-27.06.09 Ay Kadını –Zaman

HAFTADAN SONA KALANLAR -2

2009-06-28T04:34:00.000+03:00

DÜŞÜNME, SORGULAMA, SADECE OL!

Dove, güzellik anlayışımızın ne kadar değiştiğine dair çok güzel bir reklam kampanyası yaptı; hatırlarsınız yaşlı bir kadının kırışıklıkları ile ne kadar doğal ve güzel durduğu vardı reklam serisinin birinde, bir diğerinde sette bir bayana makyaj yapılıyor ardından photoshop ile düzeltiliyor ve muhteşem olduğu düşünülen bir bayan afişlerde yerini alıyor. Markanın güzellik anlayışını bağladığı nokta çok kritik “özgüven”. Güzel görünme kaygısı ile birçok kişinin özgüven eksikliğine uğradığını söylüyorlar.

Güzellik ve estetik filozoflardan sanatçılara herkesin yüzyıllardır tartıştığı ve bir türlü sonuçlanmayan bir tartışma konusudur, düşünüldüğü müddetçe tartışılabiliyor tabii. Oysa güzellik gerçekten tehlikeli boyutlarda, ölçülere bağlandı. Gözümüze güzel görünen şey, içten gelen değil öğretilen artık. Öğretilen güzellik anlayışı ile beğeniyoruz birbirimizi, nesnelerden farksız.

Aynı fabrikadan çıkmış “ürünler” gibi insanlarla karşılaşıyoruz her gün her yerde. Geçen gün bir kafede otururken, yan masaya yaş ortalaması 20 olan bir grup sarışın ve karamel bayan ellerinde muhtelif markaların poşetleri ile oturdular, bir tanesi 2 ay kadar önce incecik olan dudaklarına yaptırdığı botokstan bahsetmeye başladı, şu an gayet dolgun ve yapay olan dudakları ile.

Bu bayana dudaklarının “ince” ve “çirkin” olduğunu (alttan altta) söyleyen kimdi acaba? Hangi güzellik uzmanı? Hangi moda eleştirmeni? Estetiğin kendini iyi hissetmek için yapıldığını şiddetle savunan bankerlerden hangisi acaba? Belki de dolgun dudaklı Angelina Jolie’nin fazla güzel ve seksi bulunmasından kaynaklanıyordur bunlar? Öyle mi?

En başından başlayan bir sarmalda, daha derinlerde bir şeyler olmalı. Okulda farklı görünenin dışlanmasından başlayan; farklı olmanın karşı olmak anlamına geldiğini, karşı gelmeninse yalnız kalmak olduğunu söyleyen ideolojilerle devam eden; yalnızlığın depresyon nedeni olduğunu, mutlu olmak için topluma uyum sağlamak gerektiğini söyleyen fakat uyum sağlamanın “aynı” olmak “kişiliksizleşmek” anlamına geldiğini sanan uzmanlarla (!); çok satmak isteyen markalar, çok beğenilmek istenen ünlüler ve tümünü pazarlayan medya ile pekişen bir süreç bu bence. Tabii daha bir çok taş var bu arada, bu süreci destekleyen.

Süreç her cephede bir soğuk savaş kıvamında sürüp gidiyor. Sorgulamanın öğretilmediği, aksine unutturulduğu kuşaklarla doluyor dünya, sonuç: savaştaki karşı cephe düşüyor. Okumayan, yazmayan, üretmeyen, sadece olan. A yazarı gibi olan yazarlar, B artistine benzeyen artistler, C gibi saç yaptıranlar, D markasını giyinenler … oluyorlar. Eskiye duyulan özlem de tuzu biberi oluyor her şeyin; ebeveynler farkında olmadan destekliyorlar bu soğuk savaşın güçlü kısmını, bireyliği ev içinde kabul etmeyerek, çocukların hep birileri gibi olmalarını bekleyerek. Onlarbir tek kendileri olamıyorlar sonunda. Çünkü, uzmanların (!) söylediğinin aksine mutlu olmak aynı olmaktan değil, kendin olarak uyum sağlayabilmekten geçiyor. Birini anlamak için “O” olmak gerekmiyor aslında. Hepimiz Hırant olmadan, Filistin olmadan anlayamıyorsak O’nu, anlamak bunun neresinde kalıyor? Kişiye özgü ciğerlerimiz, aklımız , kalbimiz , idrak mekanizmamız olmamısının ne anlamı kalıyor?

Her geçen gün estetik operasyonlarda yaş ortalaması düşüyor, kitap / gazete okuma oranı düşüyor, fuhuş ve uyuşturucu ticareti hız kazanıyor, beden teşhiri ile uluslararası yarışmalarda puan kazanılmaya çalışılıyor, kendine ait olmayan yaşamlarda yaşından ve aile yaşantısından çok farklı ama “herkes”den biri olan kuşaklarla doluyor dünya. Özgüvensiz insan toplulukları oluşuyor sonunda. Güzellik anlayışımız ne kadar değişti gerçekten de fakat yanında sorulacak başka sorularda var; insani değerlerimiz, yaşama amaçlarımız, insan olma özelliklerimiz ne kadar değişti?

İyi pazarlar, sorularla dolu günler dilerim...

Tuğba Makina

HAFTADAN SONA KALANLAR -1

2009-06-21T02:34:00.001+03:00

Uzun zamandır düzenli köşe yazıları yazacağıma dair planlar yapıyorum. İlk başta Pazar yazıları yazmaya niyetlenmiştim üzerinden uzun zaman geçti yaz(a)madım; Emre Küçükoğlu yazmaya başladı; harika bir şekilde ve istikrarlı olarak da devam ediyor, tebrik ediyorum. Bugün bende bir yerden başlamalıyım dedim.

Aslında beni bunları yazmaya iten asıl güç itiraf ediyorum ki başka. Capital dergisinde okuduğum enerji araştırması peşinden aklımdan bir sürü şey geçti ama yazmaya müsait olmadığımdan kısa sürede uçtu gittiler dimağımdan. Ve bugün onları geri çağırmaya karar verdim.

Capital dergisinin Enerji dosyası - Başlık : MİLYAR DOLARLIK YATIRIM YARIŞI. İçerikte hangi şirketin ne kadar yatırım yaptıkları, hedefleri, devletin sektör hedeflerinden bahsediliyor ve yatırım yapan şirketlerden kişilerin söylediklerine yer veriliyor; bir de bilirkişi olarak İTÜ Petrol ve Doğalgaz mühendisliği bölümünden bir profesör düşüncelerini bildiriyor. Sektörde yatırım yapanların, olayların dezavantajları es geçmelerini bir nebze anlaşılabilir buluyorum, profesörün söylediklerine takılmam bundan. Profesöre ayrılan kısmın başlığı “Çözüm nükleer enerjide” içerikte “Unutulmaması gereken bir gerçek de rüzgar, güneş ve jeotermal gibi yenilenebilir enerji kaynaklarından elektrik üretiminin kesintili ve sınırlı kapasitede yapıldığı. Dolayısıyla bunlar enerjide kısmi bir çözüm olabilir . Esas çözüm ise yıl boyunca 24 saat çalışan hidroelektrik ve nükleer santrallerin yapımında yatıyor.” diyor. Hocanın demek istediği tam cümledeki gibi midir? Yoksa bu mana bir gazeteci marifeti midir bilinmez. Fakat ilginç olan şu ki, kolektif bir hareketle, nükleer enerji santralleri sadece halkın yanlış baktığı için zararlı gördüğü bir noktaya taşınmaya çalışılıyor.

Peki Nükleer Enerji nedir?

Nükleer enerji, bir atomun çekirdeğinde gerçekleşen reaksiyonlar sonucu oluşan enerjidir. Çekirdek reaksiyonları genel olarak bir kütle kaybı ile gerçekleşir. Nükleer santraller, ısı üretmek için nükleer reaksiyonu kullandıkları ve bunun sonucunda çevreye salınmaması gereken radyoaktif maddeler ürettikleri için, bazı ek sistemler kullanırlar.

Avantajları ve Dezavantajları nelerdir?

Avantajları
- Çok az yakıt ile çok büyük enerji elde edilir.
- Karbondioksit, kükürt dioksit, azot oksitler gibi asit yağmurlarına yol açan çeşitli gazları atmosfere bırakmazlar.

Dezavantajları
- En ufak bir hata çok büyük bir faciaya yol açabilir (Hatırlayınız : Çernobil).
- Artık maddesi çok tehlikelidir ve bu sorun henüz çözülememiştir.

Atık Madde Sorununun Boyutu Nedir?

… Nükleer santraller (...) her yıl toplam 12 bin ton nükleer atık üretiyor. Bu atıkların tam olarak nerede depolanacakları ise tam bir bilmece. Zira başta Avrupalı ülkeler olmak üzere birçok devlet kendi topraklarında nükleer atık depolamak istemiyor. Bunun nedeni ise nükleer atıkların etrafa yaydıkları radyasyonun çok ölümcül olması ve bir felaketin yaşanmaması için atıkların uzun yıllar büyük bir dikkatle saklanmasının gerekmesi.Bu teknolojiyi kullanan ülkeler atıkları 70 dereceye varan yüksek ısıları nedeniyle önce santral yakınlarında bulunan soğuk su havuzlarında 5 yıl bekletiliyor.Ardından da soğuyan atıklar toprak altına gömülmeden önce ışıma oranı düşmesi için toprak üzerinde bulunan ara depolarda yaklaşık 30 yıl daha bekletiliyor. Son depolama ise 55-60 cm kalınlıkta beton ve çelikten imal edilen atık depoları ile yapılıyor.Bu depolar ise 200-900 metre arasında değişen derinliklere gömülüyor.Ancak atıklar gömüldükten sonra da en az 300 yıl boyunca sızıntılara karşı denetlenmek zorunda.Nükleer atıklarla ilgili en büyük sorun ise atıkların çevreye çok uzun yıllar aralıksız olarak radyasyon yaymaları. Örneğin, nükleer atık içerisinde bulunan Plutonyum 239 adındaki izotopun radyasyon yaymaması için ise yaklaşık 293 bin yılın geçmesi gerekli. ( Mustafa Fazlıoğlu )

Boyutu giderek artan nükleer reaktör atıkları sadece bir ekonomik sorun değil, çözümü zor bir risk oluşturmaya başladı. İnsanoğlunun bilgi ve tecrübesi binlerce yıllık depolar yapmak için yeterli değil. Zaten nükleer enerjideki asıl sorunda burada yatmaktadır. Avrupa'da "kapalı" tuz kayalarında, ABD'de yine "kapalı" granit kayalarında planlanan yeraltı depoları bir türlü açılamamış ve söz konusu yeraltı katmanlarının sanıldığı gibi kapalı olmadığı görülmüştür. Sorunun çözümü olarak görülen yer altı depolarının bir türlü devreye girmemesi de , çözümün yetersizliğini bir kez daha gözler önüne sermektedir. (Senem Tekinkoca)

Bu kadarcık bilgi ile bile aklımıza takılması gereken sorular olmalı;

- Ana soru : Nükleer enerji neden bu noktaya taşınmaya çalışılıyor ? Bu sorunun cevabı kanımca iki alanda aranmalı; uluslar arası alanda (Bakınız : Kyoto protokolü Madde 3.14 ve Madde 10 - Kaynak transferleri) ve ulusal alanda(devletin bu alandaki politikaları ve teşvikleri).

- Yenilenebilir enerji, Kyoto protokolü, alınan önlemler, çevre kuruluşlarının ve STK’ların tepkileri, basının konuları sürüklemek istediği nokta; geleceğimiz nokta nedir ? Yapılmaya çalışılan nedir?

Bir Pazar günü, ilk yazımda bu kadar cevapsız soru bırakmak istemezdim ardımda fakat cevapları hakkında benimde sadece fikir yürütebildiğim bu soruları önce biraz da sizin düşünmenizi istedim. Benim cevaplarımı ilerleyen yazılarda sizlerle paylaşmaya çalışacağım.

İyi pazarlar, sorularla dolu günler dilerim…

Tuğba Makina

BİTİŞİK HAYATLAR

2009-06-06T19:14:00.000+03:00

Yanımdaydın… Gözlerimin içindeki çığlığı göremiyordun ama yanımdaydın. İçimden garip bir şey akıp giderken, bana dair bir şeyleri kaybederken ve yenilerini yerine eklemeye çalışırken, küçük bir çocuk misali saçmalarken, yanımdaydın. Bir çocuğu büyütür gibi vakurlu ama nasıl büyüdüğünü göremeyecek kadar heyecanlıydın.

Yanında olmak ne demek ki? Gözlerine bakmak? Tenine dokunmak? Anlamak?

Gözlerime bakıyordun, tenime dokunuyordun ama beni anlayamayacak kadar uzaktaydın. Zaten yanındaki birinin sana nasıl bir yardımı dokunabilir ki? Hiç. Hiçbir şey yapamaz sana yanındaki. İçinde olmalı yardım edebilmek için. Seni hissedebilmeli, ne hissettiğini neler hissedebileceğini anlayacak kadar içinde olmalı, ki sana yardım edebilsin. Oysa biz… Hayatlarımız bitişikti. Yan yana yatıyorduk, aynı gardroptan giyiniyor, aynı masada yemek yiyor, aynı banyoyu kullanıyorduk ama birbirimizin hayatının içinde değildik. Yalnızca bitişikti hayatlarımız. Yalnızca. Yanındakinin ayakta kalması diğerinin de sağlam durmasının ön koşulu olduğu için istiyorduk iyi olmamızı beklide. Yanımda olduğunu söylerken içimdeki çığlığı göremiyordun. Gülümsüyordum, gerçekten gülüyorum sanıyordun. Ve ben yine her zamanki gibi içime susuyordum. Sustukça derinleşiyordu içimdeki kuyu ve çığlık sanki daha bir derine iniyordu her duyuluşunda. Çok korktum acaba bu sırada BENi kaybeder miyim diye.

Neydi bizi birbirimizin hayatından atan? Cevabı açık sanırım; içimde ölen o çocuk birbirimizin hayatından attı bizi. Güzel yüzlü bir kız olacaktı oysa. Öyle güzel olacaktı ki; ikimize benzeyecekti. Önce minicik elleri, bembeyaz bir teni olacaktı hemen kızaran, lüle saçları dökülecekti omuzlarına biraz büyüyünce, çokta zeki olacaktı. Bizim gibi çok başarılı olacaktı. Aynı zamanda da bir o kadar yalnız! Bir o kadar mutsuz olacaktı bazen! Her şeyi yapabileceğini düşünürken, belki de bir çocuğu yaşatamayacaktı annesi gibi. Kayıp gidecekti içinden; hayatın garip çelişkisi karşısında yapayalnız kalacaktı sonra. Yanında kimler olursa olsun, her yıkımın yalnız yaşandığını görüp ağlayamayacaktı bile. Cevap bu, varlığı bütünlüğümüzü tamamlayacak kızımızın yokluğu, olan bütünlüğümüzü de parçalamıştı.

Şimdi yanımda yatıyorsun, tenine dokunabilecek kadar yakınında ama bundan neredeyse korkacak kadar uzağındaydım. Nereye kadar devam edecek böyle? Bir çocuğu içinde hissetmek ve tabutunun bedenin olmasının nasıl bir yıkım olduğunu anlayamıyorsun. Bu acıyı bile yalnız yaşıyorum; sense hayatımın bitişiğinde, yatağımda uyuyorsun şu an. Kaç gecedir uyumuyorum saydın mı hiç? Ya da ne kadar zamandır birbirimizin gözlerine bakmıyoruz?

Neden yazdım bunları merak ediyorsun şimdi değil mi? Ben bu bitişik hayatı bırakıyorum haber vermek istedim. Yarın sabah uyandığında günler sonra ilk kez uykuda bulacaksın beni, derin bir uykuda. Nedenini bil istedim.

03/03/2007 – 26/05/2007

Ay Kadını

Resimler Romanya'lı sürreal fotoğraf sanatçısı Madalina Iordache-Levay 'a ait. "Sürreal fotoğraf mı olur?" demeyin değişik çalışmaları olan sanatçı, çalışmaları için “Ben fotoğraf çekmiyorum, onları yapıyorum” diyor.

DOKUNUŞ

2009-06-04T22:05:00.000+03:00

Bir şehrin son gecesini yaşamak , bir kadınla son kez yatmak gibi.
Son olduğunu bilmenin verdiği bir tatmin isteği.
“Keşiften geriye bilinmedik bir şey kaldı mı?” soruları,
Son bakışlar, dokunuşlar
Bir dolunay gecesi hafif aydınlık gökyüzüne gönderilen dualar,”belki bir gün yeniden” diye verilen sözler gibi.
İhtirasın verdiği garip bir gel-git.
Gecenin ardından toplanması gereken bir yatak gibi toplanan bavullar
Ve son bir dokunuş...

Ay Kadını

Resim: Internette görüp beğendiğim bir resim, fakat isim yoktu. Resmin altında kimlik belirtebilecek "Memik" ismi dışında bir bilgim olmadığı için kaynak veremiyorum.

TEKERRÜR

2009-05-16T13:17:00.000+03:00

Tik tak dedi saat
Tik tak.
Kalk dedi hayat
Tik tak diyor bak
Her tik seni bu andan alıyor.

Tak tak dedi kapı
Tak tak.
Aç dedi kapının ardındaki
Bak tik taklar peşi sıra ilerliyor.

Tak taklar kesilip
Tik taklar derinleşince,
Hiçbir şey yapmamanın
Olanlardaki payını küçültmediğini gördüğünde,
Bir kapı arkasında ellerin kucağında
Ah ahlara başlıyorsun.

Tekerrür eden tarih değil,
Alıştırmaya çalışan zaman
Görmüyorsun!

17/05/2009 03:17 Erdek
Ay Kadını

AŞIK ŞEHİR

2009-05-02T12:51:00.000+03:00

Kalemimi arıyorum. Nerde? İç gözde olmalıydı, ufff... Ne çok karışmış bu çanta! İstemeden yanımdaki bayana rahatsızlık veriyorum ama buldum kalemimi, şoför bey frenleri daha yavaş yaparsa dilediğim gibi yazabilirim şimdi.

Boğazın en güzel noktasındaydım; belediyecilerin “kamu menfaati” için “kamunun huzurunu kaçırdığı" yerde; Barbaros iskelesinin yanında, eski çay bahçelerimizin enkazının üzerindeydim. Alt taraftaki çıkmayı yıkmışlar, uzamış denizle aramızdaki duvar. Oysa ne sevgiler, ne kahkahalar, ne hüzünler yuvarladık buradan denize biz;
daha alçaktı o zaman duvar.

Trajikomiktir, çay bahçelerinin yıkılması ile aşağı yukarı aynı dönemde yıkılmıştır, burada, bu manzara karşısında delice savunduğumuzu sandığımız değerlerimiz, inançlarımız . Tam iskelenin karşısındaki harabeyi birileri almadan önce biz almayı planlamıştık; kütüphane yapacaktık. Sade ama dopdolu bir kütüphane olacaktı, rafları eprimiş halk kütüphanelerine benzemeyecekti ama halk için olacaktı. Kârımız kitap olacaktı, daha çok kitap. Öyle çok paraya ihtiyacımız yoktu, finansmanımızı karşılayacak sponsorlara ihtiyacımız vardı sadece; olanaklıydı o günlerde idealler. Her şeyi düşünmüştük, mimarisinden finansmanına kadar, her işe uygun birilerini de atamıştık. Sonra birer sigara yakıp denize dönmüştük. Kim bilir (!) hangi amaca hizmet için almışlardı hayallerimizi, derinden üzülmüştük. Bugün dışına çekilen koruma duvarlarına bakıp bir daha üzüldüm geçmişe.

Boğaza döndüm yüzümü, içim nasıl huzurlu, bütün gece bir bankta boğaza karşı oturmak istiyorum; telefonum çalmadan, saate bakmadan, hatta konuşmadan, bu şehirle beraber olmak istiyorum. Sigaram bitiyor, iskeleden Kadıköy vapuru kalkıyor ve bir dilek diliyorum “canımı alırken boğazı göreyim Allah’ım” diyorum.

Veda vakti geliyor ama bir sigara daha içmek istiyorum, ileriki büfeden bir Murattı-light alıyorum. Gözlerime bir çıkış var, hissediyorum, tam hüzünlendiğim anda gülümsüyorum.

İleride şehrin değil, şehirlinin pisliğini temizlemeye çalışanlar çekirdek kabuklarını, pet şişeleri, sigara izmaritlerini süpürüyor; içimde bir sızı hissediyorum, yoruyorlar bu şekilde sevdiğimi. “Deniz yutsa ve ardından kussa keşke bunu yapanları” diyorum.

Boğaza dönüyorum yeniden, karşı yakaya, köprüye, denize, vapurlara,eğlence gemilerine, balıkçı kayıklarına bakıyorum; önümdeki sessizlik ve huzuru, ardımdaki telaş ve karmaşayı dinliyorum. Birkaç saat önceki huzursuzluğumdan , öfkemden geriye salt huzur kalıyor. Uzun zamandır ihmal etmişim kendimi, unutmaya yüz tutmuşum bu kaldırımları, düşünüyorum. Yolları yorsa dahi daha sık görmeliyim sevdiğimi. Öpüyorum rüzgar yanaklarından ve mecburi istikamete doğru yola çıkıyorum.

30/04/2009 21:20 Beşiktaş
Ay Kadını

Resim aslında bir kartpostal, fluluğunun nedeni de bu. Dedem İbrahim Sağ'ın koleksiyonum için verdiği, tahminine göre 1950 lere ait bir kartpostal.

BOŞLUK UĞRUNA

2009-04-28T18:55:00.000+03:00

Siber alemde, olmayan insanlara sevgi ve güven besliyoruz, artık. Çünkü burada beden yok cümleler ne kadar iyi kurulur, ne kadar etkileyici olursa o kadar artar şansınız. Birkaç da güzel fotoğrafınız varsa tamamdır bu iş!

Bu alemde, varlığından bile emin olmadığınız insanların “duygularından” emin olabilirsiniz(!). Oyunlarınıza iyi defans yapıyorlarsa birde... Aslında evrendeki hiçbir şeyin doğruluğundan emin olamayacağımız gerekçesi var ortada, doğrudur, emin olamayız. Fizik kuralları bile değişebilirken sadece gördüğümüz ya da gördüğümüzü sandığımız şeye inanmak doğru olmayabilir. Ama ellerimizle oluşturduğumuz suni bir evrende nefes almaya çalışırken “doğru oynamanın” en büyük kural olduğunu hepimiz biliyoruz .

Gel gör ki o kadar aç bırakıldık ki güvene, güvensizliğin içinde aramaya başladık. İnanmaya olan açlığımızı gerçeklerle değil yalanlarla doyurmaya çalışıyoruz; direndikçe batıyoruz ama yine de direniyoruz. Hepimizin gerekçesi farklı olsa da güveni ararken hepten hastalıklı ruhlara sahip oluyoruz. “Peki ya yalansa tüm söyledikleri?”, kim bilebilir ki? Biz sadece söylenene inanmakla mükellefiz bu sofrada da. İnanacağız ya da inanmış gibi yapacağız. Neticede oyunun bir parçası olduktan sonra sürekli rolümüze uygun doğaçlamalar yapmaya mecbur kalacağız. Çembere bir halka daha eklenecek böylece , sonra birileri şarkılar söyleyecek “ya içindesindir çemberin ya da dışında yer alacaksın” diye; oysa ne içinde ne dışında tam da çember olmaya başladığımızı anlayınca “ben”i feda etmiş olacağız, evrenin beşinci unsuru "boşluk" uğruna.

Ay Kadını' 2007-2009

Resim : Salvador Dali

NEDEN YAŞADIM KADIN BEN

2009-04-26T04:09:00.000+03:00

Bakır küpelerin vardı
Uzun siyah saçların
Sonra ellerin, narin ve yazgısız

Bir hercai menekşe
Bir aşk merdiveni olurdu odanın camında
Omuzlarından dökülen siyah şalın ile yürürdün mahallede
Ne kahkahanı duydum ne ağlamanı uzun zamandır
İnce bir gülümseme hüzün kardeşliği dolanırdı yüzünde
Bir tek ben kül tablasında sigaramı ezerken
Bakışlarını kaçırırdın huzursuzca
Bakışların ellerinden daha beter yazgısız

Yazgısız oldu ölümünde aniden, sessiz , sedasız
Yatağında porselen bir bebek misali bulduğum sabahtan beri düşünüyordum
Neden yaşadın kadın sen?

Şimdi ise neden öldüğünü düşünüyorum
Yanında olmadığım akşamları
Hiçbir şey bilmediğini, anlamadığını sandığım zamanları düşünüyorum
Birden hayattan uzaklaşmanı

Uzun zamandır soruyordum kendime
“Benden uzaklaştın diye mi dışarıya düştüm? Yoksa ben dışarıya düştüm diye mi benden uzaklaştın?”
Ve hep bana yakın olanı seçiyordum kadehe dolarken altınbaş
Yasemin kokuları arasında

Benim sandığım şeyler, sonuçlarını sırtlanırım dediğim anlar…
Söylesene ne yaşadım kadın ben?

Ay Kadını-Bahar'09

İNSAN ACISI

2009-04-21T23:05:00.000+03:00

Ellerim çatlamış, ince ince kan toplamış derin çiziklerinde. Öyle bir insan acısı yerleşmiş ki her zerresine, midemi bulandırıyor ara ara.

İlaçlar sürüyorum, dualar okuyup üflüyorum ama nafile.

Bir kadın bedenindeki her ayrıntıyı makyajlamaya gücünüz yetse de, ellerine yapamıyorsunuz aynı şeyi. Hemen ele veriyor yüzünde sakladıklarını elleri.

Ay Kadını'Geçiş

Resim ile ilgili bilgi için:
Weeping Nude
Edvard Munch

GEÇMİŞİN RESİMLERİ

2009-04-21T22:58:00.000+03:00

Fotoğraflardan hatırlarım çocukluğumu...
Çocuk olduğumu oyuncaklarımın arasındaki fotoğraflarım hatırlatır bana.
Simalar tanıdık yaşamlar farklı şimdi
Çok bilinmeyenli matematik denklemi geçmişin resimleri.

Ay Kadını

FAHİŞENİN FORMU

2009-04-08T20:34:00.000+03:00

Adım... yok benim! Kaldırım kokar tenim. Islak vücutlara bir değer bir çekilirim. İsimsiz sevdalar yaşar, yalnızlığa prangalar takarım.

Yaşım... yok benim! Nüfus kağıdındaki ile tutmaz yaşadıklarım. Kaç yıl geçirdim bilmediğim hayatlarda, tanımadığım insanlarla, saymadım.

Cinsiyetim... kadındım herhalde. Unutturdular! Çok oldu hatırlamayalı ne kadınlığımı ne de insanlığımı.

İşim...şeyy! Aman be abi, soracak başka bir şey mi bulamadın? Fiyatta anlaşırsak sana da anlatırım.

Ay Kadını'05

BİZ

2009-04-06T18:59:00.000+03:00

Biz, sallanan bir diş gibi duruyor bu kelime, öylece, orta yerde; ama saklı bir ağzın içinde.

Ay Kadını'Rüyâ zamanı

GÖLGESİZ AİDİYET

2009-04-04T13:59:00.003+03:00

Karanlıklar ülkesinin gölgesiz insanları
Ne dünleri vardı ne de bir yarınları
Tatsız bir şakaydı sanki varoluşları
Olmayan gölgelerinde saklıydı rüyaları

Kapatmıştı tüm yolları ülkenin yağmurları
Çıktılar yola gölgesiz ülkenin insanları
Karanlıklar ülkesinin kapanmış tüm yolları
Sürgüler de aşınmıştı, kırdılar kapıları

Karanlıklar ülkesinin olmayan sınırları
Sular seller almıştı şimdi tüm yolları
Harap, virandı gölgedeki sokakları

Karanlıklar ülkesinin gölgesiz insanları
Kapılarının dışında varmış gibi bekleyen
Hepsi de koşar adım kaçtılar gölgesizlikten

Tükenince sınırsız sandıkları yollar
Gördüler aydınlığı gölgesiz insanlar
Değince güneşe karanlığa alışkın tenler
Ait oldukları bedene eklendi gölgeler

Mart'09 Ay Kadını& Ahmet Aydemir

Bana şiirine ortak olmam için dizelerini veren ve ilk defa bu tarz bir şiir yazmama vesile olan Ahmet Aydemir'e ve kalemine teşekkür ederim:)

Fotoğraf 2009 Pulitzer ödüllerinden. Haber fotoğrafı ödülünü Haiti'deki kasırgadan sonra yaşanan dramı fotoğraflayan Patrick Farrell kazandı. Çadır kentinde çocukların gölgeleri geceye vuruyor.

İZAFİYET

2009-03-20T23:53:00.006+02:00

İkiye ayrılan bir çekirdek vardı hani, adaletsizce. Adaletsizce, çünkü ikiye ayrılmak çoğu zaman iki eşit parçaya bölünmek demek değildi.

...Ve diğerinden biraz daha büyük olan parça, kendisinden ayrıldığını düşündüğü, daha küçük parçaya baktı ve artık biraz daha eksik olacağına üzülüp, küçük parçaya acıdı. Döndü çember, dünya değildi dönen, zamanın ta kendisiydi.

Halbuki dünya küçüktü, hayatsa kısa ve yanılgılar ile doluydu dünya. Hayatı dolduran zaman, dünyanın içinde geçiyordu ya, aslında ekvatordan basık kutuplardan şişkin olan, dünya değil, zamandı. Başı ve sonu basık, ortası sınırsız gelirdi insana. Her insan bir zaman olduğundan da içinden çıkılamayan sarmalda izafi denilmişti, bizi ölçmek için koydukları araca.

Hem izafiydik hem sonsuz. Halbuki ne kadar da kolaydı O’nun düşüncesini anlamak. Tahminler yürütmek. Biz sonsuzduk ve anlaşılabilir, O sonlu idi ve izafi.

Adalet iki ucu keskin bir bıçak ne yanı tutsak eller kan olacak; ya Biz’in kanı bulaşacak bıçağa ya O’nun kanı ellerimize. Bu sebeptendir ki her bölünme adaletsiz sayılacak; sinsice bir sevinçle. Oysa koza nasıl üzülürse çatladığında ölecek diye, içinden çıkanı bilmezse ve tırtıl ne denli çirkinse kelebeğin güzelliğine inat; öyle adaletlidir bu izafi dünyada hayat.

Ay Kadını, Mart'09

2009-02-21T21:52:00.000+02:00

Kırıklarımı, yere düşen bir kurşun kalem misali, dışım saklar.

Ay Kadını Aralık'08

AY

2009-02-21T21:41:00.001+02:00

Ateşte boğulur
Suda yanar
Gündüz kaybolur korunur
Gece ây-ân olur korurum

Ay Kadını Aralık'08

Cankurtaran'da tren yolunun arkası... Tek katlı kapısı açık evler...

2009-02-17T20:21:00.000+02:00

2007 kışı, Cankurtaran...
Lapa lapa kar yağıyor, elimizde makinalar, tripotlar; üzerimizde kat kat kazak, mont, eldiven, atkı, bere ne ararsan; çekim yapmaya gitmişiz. Burnum kıpkırmızı olmuş, öyle soğuk ki. Tren yolunu çekiyoruz, kapıları çekiyoruz, ışığı ayarlamaya çalışıyoruz...

Sokak akşamdan kalmış, leş gibi alkol soluyor üzerimize; üstü başı pis içinde. Zaten bir serserilik var teninde, bunlarla birleşince garip bir gel-git yaratıyor insanda.

"Aman" diyoruz birbirimize, "dikkat!Burası "'Can'kurtaran""; çingenler çıkıyor sokaklardan, meraklı teyzeler, elleri ceplerinde ağızlarında sigaralar "televizyona mı çekionuz coccuhlar" diyen amcalar.

Havası farklı sanki bu tenin; "uzak" ama "itici" değil. Seviyorum burayı, "çekilecek çok şey var burda" derken üç velet çıkıyor önümüze. "Gelin bakiim" diyor Özgür, sokağı çevirmiş gümüş levhanın karşısına geçiriyor çocukları. "Sizin fotoğrafınızı çekeceğiz" diyor. Kıkır kıkır gülüyor, birbirlerine sataşıyor, "durun bakayım" diyince her biri diğerini dürtüklüyor; ama dek durmak ne demek bilmiyor bu çocuklar. Kanları kaynıyor resmen, biz donarken, onlar böyle üzerlerinde incecik kazaklar, ayaklarında terlikler duruyorlar karşımızda.

Nineleri görüyor tek katlı kapısı açık evin kapısından, bir çığırıyor ki sormayın "Gelin burayaaa, neydiosunuz ordaaa!". Bir yandan gözlemleyip güler, diğer yandan fotoğraf çekmeye çalışırken; karanlık odada bu görüntü yansıyor ilk bastığım fotoğraf kağıdına.

Ay Kadını'09

ESKİT(ME) YAZ(G)ILAR

2009-02-17T20:08:00.000+02:00

ESKİT
Eskiterek git HAYATI
YENİL(e), dön başa sonra
Tırman YENİDEN ilk çocukluğundaki o cama
DÖNDÜR sonra tekrar zamanı
Eskit silinene dek YAZ(g)ILARI

Ay Kadını'geçmiş zaman

ZAN

2009-02-17T20:00:00.002+02:00

Bataklıktaki ilahe
Tapınaktaki fahişe

Pandora'nın merakı mıydı dünyaya kötülüğü yayan?
Zeus'un "intikam ateşi" miydi Pandorayı zan altında bırakan?

Ay Kadını - Ocak'09

YANILSAMA

2009-01-19T20:06:00.002+02:00

Döndü dünya
Durdu çember.
Sustu kadın
Soldu yıllar.
Döküldü şarap kadehi masaya,
Kana bulandı eller.

Durdu dünya
Döndü çember.
Bağırdı kadın
Canlandı yıllar.
Şarap doldu kadehe,
Eller pür-ί paktı artık.

Döndü dünya.
Durdu dünya.
Kadın önce sustu, sonra bağırdı;
Yıllara baktı
Dökülen pak,
Dolan kadeh kandı.

Ay Kadını'08

SİS

2009-01-19T20:03:00.001+02:00

Bedenimde taşikardiler
Ayaklarım çekiliyor
Ağzımdan çıkmayan sesler
Beynimde sis yapıyor

Ay Kadını'04

YEGAH ŞARKI

2009-01-19T19:57:00.000+02:00

Tut tepesinden "a"yı çek!
Şarkı söyleyemem ben şair,
Çıkmaz ağzımdan "Lâ";
Sözsüz bir yegâh şimdi ismin.

Bir mühür var (içimde) âyân edemem.
Başlasam şarkını söylemeye
Tutulur kalır sesim "Lâ" ya gelince,
Devamını getiremem.

Ay Kadını'08

PERİ

2008-12-15T20:06:00.001+02:00

...Ve geceydi
Tılsım duyuldu ilk başta
Görüntüden ziyâdeydi
Ürperdi Peri

Sonra
Korktu tılsımdan
Kaçtı aydınlıktan
Geceye sığındı
Ama ışığa aç-tı

Ay Kadını'07

SUSTUM

2008-12-15T20:03:00.000+02:00

Sustum,
İçime bağırıp, dışarı sustum.
İçimdeki tahammülsüzleştikçe dışımdakinin sabrı artırıyordu sanki. Yalanları gördükçe yalan söylüyordum kendime “yanlış görüyorsun” diye.

Sustum,
Gideceğini biliyordum ama inanmıyordum. Suskunluğumdan ”gitme” diyebildim yalnızca, tam da gitmesi gereken vakitti aslında.

Sustum,
Sustukça gözlerim mi açılıyordu? Birileri nereye kadar susabilecek deyip sabrımı mı deniyordu? Bilinmez. Ama ben sustum. Gök gürüldediğinde bacaklarını karnına çekip bağırmak isterken susan bir çocuğun susuşuydu ciğerlerimdeki.

İçime bağırdım
Dışarı sustum
Suskunluğumdan kulaklarını tıkamak zorunda kaldılar.
Gök gürüldedi, ben sustum.
Suskunluğumun yırtıcı sesinden kulaklarını tıkadılar.
Ben sustum.
Ağzımdan bir avuç kan boşaldı.
Ne oldu dediler? Yalandan.
Güldüm.
Kanı gerisin geri yuttum.
Sustum.

Ay Kadını'07

VAKİT BU VAKİTTİ

2008-12-15T19:45:00.000+02:00

“Gitme” dedi genç kadın. Parça parça oldu her harf, toparlanamadan daha, dağıldılar etrafa. Sustu adam. Nefesi havada dağıldı.Harfler kimliklerinden oldu. Kimlik yoktu, kimse sen kimsin dememişti bir diğerine. Kelimelerde onlara uydu, dağıldılar etrafa. Şahit olmak istememişlerdi olanlara. Görülmemesi, duyulmaması, hatırlanmaması ama hiç unutulmaması gereken bir ana tanıklık etmişlerdi; istemeseler de.

Kan, balgam, safra ve sevda vardı odanın her köşesinde. Her şey inkar edilebilir ve ispat edilebilirdi.

Harfler birleşip inkara kalkışmadılar.

Kan, balgam,safra ve sevda oturdular bir köşeye, hiçbir şeyi ispata kalkışmadılar.

Herkes bir köşe bulmuş kendine, sinmişti iyice. Biri çıksa kazara yerinden, kendini belli etse, diğeri önüne geçmek isteyecek, harfler bir daha bir araya gelemeyecekti.
Kadın çıktı odadan, adam ardından. Harfler, kan,balgam, safra ve sevda kaldılar bir arada. Eşitlik yoktu burada; her biri bir yönüyle daha kederliydi şu anda.

Harfler avutmak istedi; kanı, balgamı, safrayı, sevdayı. Kana bulandılar, balgama yapıştılar, safraya karıştılar, sevdaya battılar. “Balgamί”, “Demevί”, “Safravί”, ”SevdavîMelankolik” oldular. Olduklarında, odadan çıktılar; genç kadın ve adamı aramaya koyuldular. Hiçbiri birbirini bırakmak istemediğinden hepsi bir parçasını diğerinde bıraktı; bir tek SevdavîMelankolik ikiye böldü kendini. Ve bir gün karşılaşırlarsa tanımak üzere isimler verdiler birbirlerine; mûcίze oldu dişil, rûya oldu erkil. Harfler dost muydu, düşman mıydı anlayamadılar; birliktelikleri güzel, anlamları imkansızdı.

Yola çıktılar. Kadını buldular. Adamı buldular. Yanlarında durdular. Dinmelerini beklediler, dindiklerinde içlerindeki boşluklara yerleşeceklerdi.
Kadının içi dalgalandı. Adamın içi dalgalandı. Dinmediler.

Vazgeçtiler; Mûcίze Rûya’yı, Rûya Mûcίze’yi aradı. Her yer karanlıktı, birbirlerini bulamadılar. Geri döndüler, bir ümit dinmişlerdir belki, dediler. Şaşırdılar; kadında adamda içlerinde yer açmıştı onlara. Sığındılar. Sığınıp sustular. Harfler çok uzaklarda kalmış, yanlarında gelmemişti; hem söylenecek bir şey yoktu ki. Fakat bir süre sonra suskunluktan sağır oldular, ancak çığlıklarla açıldılar. Çığlıkları duyduklarında, harfleri gördüler;cirit atıyorlardı ortalıkta. Hiçbirini tutup yakalayamadılar.

Demevί kaynamaya başladı, SevdavîMelankolik’i hayata döndürmeye çabaladı. Olmadı.

Safravί geldi, buladı kendini , SevdavîMelankolik’e. “Kalk” dedi, “gidelim, acı çekiyorsun”. Kalkmadı.

Balgamί geldi, dalgalandırdı etrafı. “Rahatsız olur kaçar belki” dedi. SevdavîMelankolik kaçmadı.

Zaman geçti. Her biri içindeki “ben”i kaybetmeye yüz tuttu. Eskisi gibi olamazlardı ama, benliklerini kaybetmeleri, ölmeleri demekti. SevdavîMelankolik’in iki parçası da diğerini düşündü aynı anda, içleri sızladı. Yǎd ettiler yaşananları, hissettirmeden diğer parçalarına ağladılar, hatırlayıp güldüler. Önce “İyiki”ler, sonra “keşke”ler çektiler tespihlerde. Günler geceler geçti. Vakit bu vakitti.

Gülümsedi SevdavîMelankolik Mûcίze “kalkın” dedi, “bakın mûcίze bitti, rûya sona erdi”.

Gülümsedi SevdavîMelankolik Rûya “kalkın” dedi, “bakın rûya bitti, mûcίze sona erdi".

Ay Kadını’08

YAŞADIĞIMAMI İNANSAM? İNANDIĞIMI MI YAŞASAM?

2008-12-15T19:38:00.001+02:00

Olması gerekenlerle olanları ayırt edemedin mi, ötesi yok!
Dünya olması gerekene giderken, olanın üzerinde dönüyor ve biz ya yaşadıklarımıza inanmak zorunda kalıyoruz ya da inandıklarımızın hayaliyle etrafta dolanıyoruz.
Ne inandıklarımızı yaşayabiliyoruz sonunda, ne de yaşadıklarımıza inanabiliyoruz...

Ay Kadını'04

KEFEN

2008-12-15T19:31:00.000+02:00

Yüzünü siyah-beyaz fotoğraflardan hatırladığım
Eski İstanbul sokaklarında beraber kuşlara yem attığım
Garip bir adam öldü yirminci yüzyılda
Cesedini şeytan yıkadı
Kefenini ben giydirdim ruhuna

Ay Kadını'04

NASIL ANLATIRDINIZ BANA ROLÜMÜ?

2008-12-15T19:21:00.000+02:00

Tutmuyor ayaklarım. Ruhum öyle hızlı ilerliyor ki bedenimin gücü kalmadı ona yetişecek. Küçük tansiyonum hep düşük, kalbimi zayıflatıyormuş hesapta; bana dayandığına göre hala, bence dimdik ayakta!

Rehberdeki isimlerin çoğunu hatırlamıyorum. Geçmişe dair bildiklerim, silik birkaç sayfa replikten ve soluk birkaç fotoğraftan ibaret.

Çok gencim bu şikâyetler için değil mi? Neye göre gencim? Mezar taşının üzerine yazacakları sayıya göre mi? Ya ben her gündüzü ve geceyi ayrı birer gün olarak yaşadıysam ve belki de hiç kimsenin düşünmediği kadar çok düşündüysem, ekvator çizgisinin “güya” ikiye böldüğü bu küreyi! Ya hepinizden fazla ciddiye alıyorsam, bu akıl almaz senaryoyu.

Senariste sözü geçmeyen oyuncu gibi, bazen çok iyi bazen çok kötü oynamaya çalışıp rolümü; senaryoyu protesto ediyorsam!

Kaybedecek rolüm, ya hayatsa senariste kızdığımda...

Her sahnenin başrol oyuncusu farklıysa ve bu nedenle yalnız senarist anlıyorsa bu büyük komployu! Her oyuncu her sahnenin başrol oyuncusu olmak isterken, nasıl anlatırdınız bana rolümü?

Ay Kadını'04

YAZGI(DAŞI)M’a

2008-12-13T22:34:00.000+02:00

Tarih tekerrür eder mi? Ederse nasıl? Zaman mıdır tekrarlanan, yaşamlar mı yoksa geriye sarılan? Tekerrürü sevdiğinden mi tarih analarının yazılarını bir de kızlarına yazar?

Zaman zaman içine geçer masallarda ve her masal birbirinin çarpıtılmışıdır aslında. Masallar çarpıtıla dursun tekerrür boşluğunda, yaşamlar iç içe halkalar olsun geri sarılmış metrajlarda. Zaman kavuşamadığından istediği ana, tekerrür eder durur yaşamları aslında; "belki bu sefer yakalarım o anı" ümidiyle. Ve analarının yazılarını bir de kızlarına yazar, ki gerilerde bir yerlerde mutlu olma ihtimalini görsün diye. İçinden çıkılmaz bir sarmal yapar sonunda. Beklemedikleriyle karşılaştıkça beklediklerini unuttuğundan kaçırır o anı, her seferinde. Sonra bir daha, bir daha yazar... Yazarken değişir tarihler, yerler, isimler. Ama ortak yazarken yazılarını ne zaman anneyi ne zaman kızını yazdığını unuttuğundan belki de öyle bir bağlarki bu iki insanı birbirine tarihlerde karışır o zaman, yerlerde, isimlerde...

Ve birbirine bakar iki insan, çift taraflı bir aynanın iki yanından.

Kızlar bacaklarının arasında çocuklar taşıdıkça, geçer kaderleri ondan ona yıllanmış bir hatıra gibi. Ayrılması yaşam tehlikesi içeren zamanlar geçirilir aynı bedende ve içindeki büyüdükçe yakınlaşırken doğacak yazgıdaşına, uzaklaşırsın yazgısını aldığına.

Zaman ayırmaya çalışırken masalları beceriksizce, alır birini yazgıdan dışarı...

Aynı yazgının dışına çıkmadan, sarılmak lazım aynalara şimdi, doğmayacak çocuklar pahasına bile olsa...

Ay Kadını'06 (2006 Anneler Günü, Annem'e)

DÜŞMEK

2008-12-13T19:46:00.000+02:00

Çığlıkla sıkılırken avuçlarım,
Kasıklarım kanarken puslu bir ay karanlığında,
Dişlerimin arasında sıktım
Tüm inançları, söylenmiş tüm sözleri, tüm öğütleri
Dişledim bir bir
Kanarken gözlerim.

Ve açamazken ağzımı tek bir söz söyleyebilmek için,
Harcadım hayatımın kalanını,
Koca bir kalabalığın sesleri arasında.

Olmamışlıklar akarken bacaklarımdan,
Varlığımı boğuyordu yaşlı bir kadının inandırılmışlıkları.
Ve ben, başım dünyadan aşağı sarkmış
Yatıyordum mavi bir çarşafın üzerinde.
Bir bulut geçti gözlerimden,
Kaldıramazsam başımı,
Düşecektim dünyadan aşağı.

Ay Kadını'08